This is the Self-Learning Module (SLM) for Edukasyon sa Pagpapakatao 8 (EsP 8, Values Education), Ikalawang Markahan (Quarter 2), Modyul 23: “Sarili at Lipunan Paunlarin sa Pakikipagkaibigan” (developing the self and society through friendship). It is an Alternative Delivery Mode module from DepEd Caraga Region, first edition 2020, written by Liezelou T. Bardon. It helps Grade 8 learners see how good friendships build a strong sense of self and a peaceful community, and why forgiveness is a sign of true friendship.
What learners will learn
The module develops one learning competency. Learners are expected to infer that:
- Friendship helps shape a strong identity and good social relationships (matatag na pagkakakilanlan at pakikisalamuha sa lipunan).
- Keeping good friendships brings many benefits: growth of one’s character, better relationships with others (pakikipagkapuwa), and a peaceful society or community.
- Forgiveness (pagpapatawad) is a sign of friendship based on goodness and love. It helps a person reach personal integration (integrasyong pansarili) and improves relationships with others.
Key ideas of the lesson
The module has one lesson, Aralin 1, which opens with Proverbs 17:17: “Ang kaibigan ay nagmamahal sa lahat ng panahon at sa oras ng kagipita’y kapatid na tumutulong” (a friend loves at all times and is a brother in times of trouble).
The story of San Jose
The lesson uses a short essay about San Jose, a peaceful place where people value good relationships with one another. Their barangay captain, Mang Andoy, founded the “Samahang Tunay,” a group that keeps good fellowship and order in the community. Children there are taught to be kind: to do the mano to elders, greet others, treat friends well, avoid fights, and help in small ways. Because of this, visitors want to be friends with the people of San Jose.
Benefits of good friendship
The module explains that having friends is one of the most important things a person can have. Keeping good friendships benefits two areas:
- The self (sa sarili): Good friendships build confidence and self-trust, so a person can relate to others freely and honestly. In the module’s example, friends Anah and Jeann are frank with each other about their weaknesses because they know it helps their friendship grow. Friendship also develops interpersonal skills: we learn to sense and understand the feelings and actions of others.
- The community and society (pamayanan at lipunan): Recalling the previous module, the highest kind of friendship according to Aristotle is friendship based on goodness. When people practice goodness and love, the community becomes strong and selfishness is pushed away, as shown in San Jose.
Forgiveness keeps friendship strong
The module admits that friendship based on goodness is hard to keep. Quarrels between friends, neighbors, or families can test relationships. In these moments, friends should be humble, share their feelings calmly, and listen to each other. The module’s example: a neighbor takes your crops without asking, then asks for forgiveness the next day, and you forgive sincerely because neighbors need to help one another. The lesson reminds young people that it is better to have friends than enemies.
Activities in the module
| Part | Activity | What learners do |
|---|---|---|
| Balikan | Gawain 1: Tatlong Salita, Iisang Diwa | Name Aristotle’s three kinds of friendship in a concept web |
| Tuklasin | Essay about San Jose | Read and answer three guide questions |
| Pagyamanin | Gawain 2: Hulaan Mo! | Complete missing letters to form words such as kaibigan and pagpapatawad |
| Pagyamanin | Gawain 3: Salamin ng Kabutihan | Write reflections on five situations, scored with a rubric |
| Pagyamanin | Gawain 4: Idaan mo sa Liham! | Write a persuasive letter to residents of the troubled Barangay Alingit |
| Isaisip | Gawain 5: Konsepto, Aral Mo | Complete sentences that sum up the lesson |
| Isagawa | Gawain 6: Hinubog Ako! | Write how friendship has affected your identity, friendships, and relations with others |
| Tayahin | 15-item multiple choice test | Choose the correct answer |
| Karagdagang Gawain | Gawain 7: I-Collage Mo! | Make a collage about friendship using magazines, journals, or newspapers |
How to use this module
- Learners: Take the pretest first, then work through each part in order. Do not write on the module; use a separate answer sheet so others can use it later. Check your answers with the answer key (Susi sa Pagwawasto) honestly, and contact your teacher if you have trouble understanding the lesson.
- Parents and guardians: Guide your child through the activities at home. The written tasks (Gawain 3, 4, and 6) and the collage come with rubrics you can use to see what a good answer looks like. For the collage, prepare long bond paper, scissors, glue, and old magazines or newspapers.
- Teachers: The pretest shows which learners need extra help, and the Tayahin measures what they learned. Use the rubrics to score the reflection, letter, Hinubog Ako task, and collage.
Frequently asked questions
What grade and quarter is this EsP module for?
It is for Grade 8 Edukasyon sa Pagpapakatao, Quarter 2 (Ikalawang Markahan), Module 23.
What is the main lesson of Modyul 23?
It teaches that good friendship builds a strong identity, improves relationships with others, and helps create a peaceful community, and that forgiveness is a sign of friendship based on goodness and love.
Does the module have an answer key?
Yes. The Susi sa Pagwawasto gives answers for the pretest, the Gawain 2 word activity, the Isaisip sentences, and the Tayahin test. Reflections, the letter, and the collage are scored with rubrics.
What are Aristotle’s three kinds of friendship mentioned in the module?
Gawain 1 asks learners to choose from friendship based on goodness, desire, need, and personal pleasure. The module states that friendship based on goodness is the highest kind according to Aristotle.
What materials are needed for the collage activity?
Gawain 7 needs long bond paper, scissors, glue, and magazines, journals, or newspapers for pictures showing friendship.
Full text of the module
The text below is a transcription of the PDF above, as printed.
Edukasyon sa Pagpapakatao
Ikalawang Markahan –Modyul 23: Sarili at Lipunan Paunlarin sa Pakikipagkaibigan
8
CO_ Q2_EsP 8_Modyul 23
[illustration: students reading, studying, and working together outdoors and at a desk, with a teacher and a globe]
Alternative Delivery Mode
PAG-AARI NG PAMAHALAAN HINDI IPINAGBIBILI
Edukasyon sa Pagpapakatao – Ikawalong Baitang Alternative Delivery Mode Ikalawang Markahan – Modyul 23: Sarili at Lipunan Paunlarin sa Pakikipagkaibigan Unang Edisyon, 2020
Isinasaad sa Batas Republika 8293, Seksyon 176 na: Hindi maaaring magkaroon ng karapatang-sipi sa anumang akda ng Pamahalaan ng Pilipinas. Gayunpaman, kailangan muna ang pahintulot ng ahensiya o tanggapan ng pamahalaan na naghanda ng akda kung ito ay pagkakakitaan. Kabilang sa mga maaaring gawin ng nasabing ahensya o tanggapan ay ang pagtakda ng kaukulang bayad.
Ang mga akda (kwento, seleksyon, tula, awit, larawan, ngalan ng produkto o brand name, tatak o trademark, palabas sa telebisiyon, pelikula, atbp.) na ginamit sa modyul na ito ay nagtataglay ng karapatang-ari ng mga iyon. Pinagsumikapang matunton ang mga ito upang makuha ang pahintulot sa paggamit ng materyales. Hindi inaangkin ng mga tagapaglathala at mga may-akda ang karapatang-aring iyon. Ang anumang gamit maliban sa modyul na ito ay kinakailangan ng pahintulot mula sa mga orihinal na may-akda ng mga ito.
Walang anumang parte ng materyales na ito ang maaaring kopyahin o ilimbag sa anumang paraan nang walang pahintulot sa Kagawaran.
Inilathala ng Kagawaran ng Edukasyon Kalihim: Leonor Magtolis Briones Pangalawang Kalihim: Diosdado M. San Antonio
Bumuo sa Pagsusulat ng Modyul
| Manunulat: | Liezelou T. Bardon |
| Editor: | Emelinda L. Raza, Mark Lorenz C. Luib |
| Tagasuri: | Elizabeth Ysulan, Rashiel Joy F. Lepaopao, Jezzine F. Salar Judith E. Ecoben, Megie M. Lillo, Jhon Rey C. Clarion, Linda T. Geraldino |
| Tagaguhit: | Mark Lorenz C. Luib |
| Tagalapat: | Nerissa G. Ga, Mark Lorenz C. Luib, Ferdinand D. Astelero |
| Tagapamahala: | Francis Cesar B. Bringas Isidro M. Biol Jr. Maripaz F. Magno Josephine Chonie M. Obseñares Lope C. Papeleras Michael C. Paso Juan Jr. L. Espina |
Inilimbag sa:
Department of Education – Caraga Region
Office Address: Teacher Development Center, J.P. Rosales Avenue Butuan City, Philippines 8600 Telefax No.: (085) 342-5969 Email Address: caraga@deped.gov.ph
8
Edukasyon sa Pagpapakatao
Ikalawang Markahan–Modyul 23: Sarili at Lipunan Paunlarin sa Pakikipagkaibigan
Paunang Salita
Ang Self-Learning Module o SLM na ito ay maingat na inihanda para sa ating mag-aaral sa kanilang pag-aaral sa tahanan. Binubuo ito ng iba’t ibang bahagi na gagabay sa kanila upang maunawaan ang bawat aralin at malinang ang mga kasanayang itinakda ng kurikulum.
Ang modyul na ito ay may inilaang Gabay sa Guro/Tagapagdaloy na naglalaman ng mga paalala, pantulong o estratehiyang magagamit ng mga magulang o kung sinumang gagabay at tutulong sa pag-aaral ng mga mag-aaral sa kani-kanilang tahanan.
Ito ay may kalakip na paunang pagsusulit upang masukat ang nalalaman ng mag-aaral na may kinalaman sa inihandang aralin. Ito ang magsasabi kung kailangan niya ng ibayong tulong mula sa tagapagdaloy o sa guro. Mayroon ding pagsusulit sa bawat pagtatapos ng aralin upang masukat naman ang natutuhan. May susi ng pagwawasto upang makita kung tama o mali ang mga sagot sa bawat gawain at pagsusulit. Inaasahan namin na magiging matapat ang bawat isa sa paggamit nito.
Pinapaalalahanan din ang mga mag-aaral na ingatan ang SLM na ito upang magamit pa ng ibang mangangailangan. Huwag susulatan o mamarkahan ang anumang bahagi ng modyul. Gumamit lamang ng hiwalay na papel sa pagsagot sa mga pagsasanay.
Hinihikayat ang mga mag-aaral na makipag-ugnayan agad sa kanilang guro kung sila ay makararanas ng suliranin sa pag-unawa sa mga aralin at paggamit ng SLM na ito.
Sa pamamagitan ng modyul na ito at sa tulong ng ating mga tagapagdaloy, umaasa kami na matututo ang ating mag-aaral kahit wala sila sa paaralan.
[transcriber’s note: page 5 was not included in the material provided, so it could not be transcribed]
[transcriber’s note: page 6 was not included in the material provided, so it could not be transcribed]
[transcriber’s note: page 7 was not included in the material provided, so it could not be transcribed]
[transcriber’s note: page 8 was not included in the material provided, so it could not be transcribed]
Aralin 1 Sarili at Lipunan Paunlarin sa Pakikipagkaibigan
“Ang kaibigan ay nagmamahal sa lahat ng panahon at sa oras ng kagipita’y kapatid na tumutulong.”
- Kawikaan 17:17
Ngayon, may inihanda akong gawain hinggil sa nakaraang modyul bilang tanda na may lubos kang pagkatuto. Alam kong kayang-kaya mo ito kaibigan! Ngayon pa lang binabati na kita.
Balikan
Gawain 1: Tatlong Salita, Iisang diwa
Panuto Ayon kay Aristotle, may tatlong uri ng pakikipagkiaibigan. Alin sa ma ito ang tatlo? Isulat ang sagot sa sagutang papel.
A. Pakikipagkaibigang nakabatay sa kabutihan B. Pakikipagkaibigang nakabatay sa kagustuhan C. Pakikipagkaibigang nakabatay sa pangangailangan D. Pakikipagkaibigang nakabatay sa pansariling kasiyahan
[chart: graphic organizer (concept web); Gawain 1: Tatlong Salita, Iisang diwa] Center oval: Pakikipagkaibigan Three empty outer ovals connected to the center (to be filled in by the learner). Values are not labeled on the chart.
Tuklasin
Panuto: Basahin at unawaiing mabuti ang sanaysay. Pagnilayan at sagutin ang mga gabay na tanong sa isang malinis na papel.
Sa lugar ng San Jose, masaya at payak na namumuhay ang mga tao. Walang anumang bahid ng pighati o kasakiman ang namumutawi rito sapagkat lahat ng tao ay pinapahalagahan ang ugnayan ng bawat isa sa pamamagitan ng mabuting pakikipagkapuwa at pakikipagkaibigan. Maayos din ang pakikisalamuha at pamamahala ng kanilang kapitan na si Mang Andoy kung saan ang bawat mamamayan ay kanyang pinapahalagahan. Itinatag niya ang “Samahang Tunay” isang samahang naglalayong mapanatili ang mabuting pakikisama at kaayusan ng kanilang lugar.
Ang mga bata sa murang edad ay tinuturuan na nila kung paano maging mabuti sa kapwa tulad ng pagmamano sa matatanda, pagbati, maayos na pagkikitungo sa kaibigan, hindi nakikipag-away at tumutulong sa ibang tao kahit sa simpleng bagay man lang. Ginagawa nila ito nang sa gayon ay lumaki itong may maayos at mabuting pananaw sa sarili.
Kaya naman, lahat ng mga taong nakasasalamuha ng mga taga San Jose ay nakikipagkaibigan sa kanila dahil nagagalak ang mga ito sa kanilang ipinapakitang kabutihan sa kapwa.
Gabay na tanong:
- Sino ang namumuno sa “Samahang Tunay”? Paano siya naging natatanging pinuno?
- Ano ang naidudulot ng pakikipagkaibigan sa mga taga San Jose?
- Sa iyong palagay, nakatutulong ba ang pakikipagkaibigan upang maging mapayapa ang isang lugar?
Suriin
Sa binasang sanaysay sa bahaging Tuklasin, nakatulong ba ang pakikipagkaibigan upang mapanatiling payapa ang pamayanan nina Mang Andoy? Tama, dahil sa pagpapahalaga ng mga mamamayan sa mabuting ugnayan sa pamamagitan ng pakikipagkapuwa at pakikipagkaibigan ay naging matiwasay ang pamumuhay sa San Jose.
Isa sa pinakamahalagang taglayin ng tao sa mundo ay ang pagkakaroon ng mga kaibigan. Ito ay makapangyarihang ugnayan na nakapagdudulot ng positibo, makatotohanan at matibay na pundasyon ng pagkakakilanlan ng bawat mamamayan sa lipunan. Halimbawa sa sanaysay sa bahaging Tuklasin, si Mang Andoy ay nakilala sa kanyang maayos na pakisasalamuha at pamamahala bilang kapitan kung kaya nirerespeto at tinutulungan siya ng mamamayan sa kanyang mga programa dahil alam nilang mayroon itong positibong hatid sa kanilang barangay. Isa itong patunay na kung mabuti kang tao at maayos ang iyong pakikipagkapuwa ito ay may mabuting hatid sa ating sarili dahil sa pagkakaroon ng mas magandang relasyon sa ating kapuwa.
Samakatuwid, maraming kabutihang naidudulot ang pagpapanatili ng mabuting pakikipagkaibigan sa sumunod:
1. Sa sarili
- Ang pagkakaroon ng mabuting pakikipagkapuwa at pakikipagkaibigan ay nakadudulot ng karagdagang kompyansa at tiwala sa sarili na kung saan ang isang indibidwal ay komportable at malayang nakikisalamuha sa kanyang mga kakilala. Sa madaling sabi, mas nagiging totoo ang ugnayan kung hiyang tayo sa mga taong nakapaligid sa atin. Halimbawa, likas ang pagiging prangka at pagsasabi ng totoong nararamdaman ng magkaibigang Anah at Jeann sa anumang bagay o sitwasyon dahil kilala nila ang isa’t isa at alam nilang ang pagpapaalala sa kanilang kahinaan o mali ay isang paraan upang mas mapabuti pa ang pagkakaibigan at ugnayan sa ibang tao.
- Nalilinang din ang kasanayang Interpersonal o pakikipagsalamuha sa kapuwa dahil maliban sa pakikipag-usap ay natututo tayong makiramdam at umunawa sa kilos at damdamin ng ating kausap o kaibigan. Sa katunayan, ang koneksyon sa isa’t isa ng bawat tao ay mas lalong napapaunlad.
2. Pamayanan at lipunan
- Napag-aralan natin sa nakaraan na ang pinakamataas na uri ng pakikipagkaibigan ayon kay Aristotle ay ang pakikipagkaibigang batay sa kabutihan. Isipin natin kung ang papairalin ng tao ay kabutihan at pagmamahal sa bawat isa, magdudulot ito ng positibo, matibay na samahan sa pamayanan at maiwawaksi ang kasakiman na nagdudulot ng kasamaan. Halimbawa sa binasang sanaysay sa bahaging Tuklasin, naging maayos ang pamumuhay sa barangay San Jose dahil ang mga mamamayan ay may pagpapahalaga sa maayos na ugnayan at mabuting pakikipagkaibigan.
Ang pagpapanatili ng mabuting pakikipagkaibigan ay nakatutulong sa pagtamo ng integrasyong pansarili at pagpapaunlad ng pakikipagkapuwa na susi sa pagtamo ng isang mapayapang lipunan.
Sa totoong buhay, mahirap gampanan at panatilihin ang pakikipagkaibigang batay sa kabutihan. Maaaring makaranas tayo ng iba’t ibang pagsubok tulad ng alitan sa magkaibigan, kapitbahay o maging mga pamilya sa isang barangay na makaaapekto sa mabuting ugnayan at susubok sa samahan. Sa ganitong sitwasiyon, nararapat lamang na pairalin ang pagpapakumbaba sa sarili ng magkaibigan. Ilahad ang damdamin o pananaw ng may kahinahunan at matutong makinig sa saloobin ng bawat isa.
Sa madaling sabi, magkakaroon ng mabuting epekto sa sarili at sa pamayanan ang pakikipagkaibigan kung nahubog ito sa mabuting gawi at layon. Halimbawa, nagkaroon kayo ng maliit na alitan sa inyong kapitbahay dahil sa kinuha ang inyong pananim nang walang paalam. Sa sumunod na araw ay humingi ito sa iyo ng tawad at napag-isip-isip mo na sino-sino pa bang magtutulong-tulungan kung hindi kayo ring magkakapitbahay. Kaya, pinatawad mo ito na bukal sa iyong kalooban. Laging tandaan na sa anumang sitwasiyon, pairalin ang kabutihan at pagmamahalan sa pamamagitan ng pagpapatawad.
Bilang kabataan, isaisip na mas mahalaga ang magkaroon ng kaibigan kaysa sa kaaway. Panghawakan natin ang pangaral sa Kawikaan 17:17 ng Banal na aklat, “Ang kaibigan ay nagmamahal sa lahat ng panahon at sa oras ng kagipita’y kapatid na tumutulong.”
Pagyamanin
Gawain 2: Hulaan Mo!
Panuto: Punan ang mga letra upang makabuo ng isang salitang tumutukoy sa pahayag. Isulat ang sagot sa sagutang papel.
Masasandalan natin sa oras ng kagipitan.
_____ A ____ B I ____ ____ N
Katangiang nagpapakita ng pagtulong sa mga nangangailangan.
K ___ ___ ___ T I ___ ___ N
Kinakamusta at inaalala palagi ang kaibigan.
P ___ G M ___ ___ A L ___ S ___ ___ I T
Pagkakaroon ng mabuting ugnayan sa ibang tao.
P ____ ____ ____ K ____ P A ____ ____ A P ____ ____ ____
Pinapahalagahan ang pinagsamahan kaya kinalimutan ang maliit na alitan.
____ A G ___ ___ P A ___ ____ W ___ D
Gawain 3: Salamin ng Kabutihan
Panuto: Batay sa mga sitwasiyon, maglahad ng pagninilay kung ano ang naidudulot ng mabuting pakikipagkaibigan. Isulat ang sagot sa sagutang papel. Gamitin ang rubrik sa ibaba bilang iyong gabay sa paglalahad ng iyong pagninilay.
Tinulungan ni Bernie ang kanyang kaibigan para maghanap ng trabahong mapapasukan sa Maynila.
_____________________________________________________________________________________
Lahat ng tao sa San Jose ay nagbabayanihan sa paggawa ng bahay.
_____________________________________________________________________________________
Dahil sa aking mga kaibigan, nagkaroon ako ng tiwala sa aking sarili.
_____________________________________________________________________________________
Tinanggap ko ang sorry ni Mary sapagkat mas importante sa akin ang aming pinagsamahan bilang magkaibigan.
_____________________________________________________________________________________
Sa oras ng pangangailangan, laging nakahandang tumulong si Ernesto sa kaniyang mga kaibigan.
_____________________________________________________________________________________
Rubrik sa Pagsulat ng Paglalahad /Repleksyon
| Pamantayan | Napakahusay (10 puntos) | Mahusay (8 puntos) | Nangangailangan ng Pag-unlad (5 puntos) |
|---|---|---|---|
| Repleksiyon sa naidudulot ng mabuting pakikipagkaibigan | Angkop ang nailahad na 5 hinuha sa maaaring idulot ng mabuting pakikipagkaibigan sa 5 sitwasiyon | Angkop ang nailahad na 4-3 hinuha sa maaaring idulot ng mabuting pakikipagkaibigan sa 4-3 sitwasiyon | Angkop ang nailahad na 2-1 hinuha sa maaaring idulot ng mabuting pakikipagkaibigan sa 2-1 sitwasiyon |
| Kabuuang Puntos |
Gawain 4: Idaan mo sa Liham!
Panuto: Ipagpalagay na ikaw ay naninirahan sa barangay Alingit, sumulat ng isang liham na naghihikayat sa iyong ka barangay na isabuhay ang maayos na ugnayan at mabuting pakikipagkaibigan upang magkaroon ng matatag na pagkakakilanlan at pakikisalamuha sa lipunan.
Sitwasyon:
Kilala ang barangay Alingit na isa sa magulong lugar sa bayan dahil walang araw na hindi nagkakagulo ang naninirahang residente rito. “Hoy! Sinong pangit ang pinagsasabi mo? Ako ba, ako ba ang tinutukoy mo?” “Eh bakit, may sinsabi ba akong pangalan? Tsaka, bakit ka apektado, pangit ka ba!”. Kaliwa’t kanan ang bangayan saan mang eskenita ka mapadako. “O, sino ang pupusta?”, “Sa pula, sa puti!” usong-uso rin ang iba’t ibang sugal. “Tulong! magnanakaw!” talamak ang nakawan at naglipana ang mga kawatan kinagabihan. Angas at dahas ang naghahari sa naturang lugar kung kaya walang pagkakaintindihan at kaayusan.
Rubrik sa Pagsulat ng Liham Hikayat
(Bigyan ng kaangkupang puntos ang bawat pamantayan)
| Pamantayan | Napakahusay (10 puntos) | Mahusay (8 puntos) | Nangangailangan ng Pag-unlad (5 puntos) |
|---|---|---|---|
| 1. Nilalaman A | Naglalaman ang liham ng 5 dahilang nanghihikayat na isabuhay mabuting ugnayan at pakikipagkaibigan upang mapaunlad ang pakikipagkapuwa. | Naglalaman ang liham ng 4-3 dahilang nanghihikayat na isabuhay mabuting ugnayan at pakikipagkaibigan upang mapaunlad ang pakikipagkapuwa. | Naglalaman ang liham ng 2-1 dahilang nanghihikayat na isabuhay mabuting ugnayan at pakikipagkaibigan upang mapaunlad ang pakikipagkapuwa. |
| 2. Nilalaman B | Nagkalahad ng mga 5 kaparaan kung paano maisasagawa ang pagsasabuhay upang magkaroon ng positibong pagkakilanlan ang lugar | Nagkalahad ng mga 4-3 kaparaan kung paano maisasagawa ang pagsasabuhay upang magkaroon ng positibong pagkakilanlan ang lugar | Nagkalahad ng mga 2-1 kaparaan kung paano maisasagawa ang pagsasabuhay upang magkaroon ng positibong pagkakilanlan ang lugar |
| 3. Kaanyuan ng Liham | Nasunod ang 5 at higit pa na wastong pamamaraan at format sa pagsulat ng liham | Mayroong 4-3 pamamaraan/format na hindi nasunod sa pagsulat ng liham | Mayroong 2-1 pamamaraan/format na hindi nasunod sa pagsulat ng liham |
| Kabuuang Puntos |
Isaisip
Gawain 5: Konsepto, Aral Mo
Panuto: Buuin ang kaisipan sa pangungusap sa pamamagitan ng pagsagot sa mga katanungan. Isulat ang sagot sa sagutang papel.
Batay sa araling tinalakay, ito ang pundasiyon ng pakikipagkaibigan?
Ang pundasiyon ng pakikipagkaibigan ay ______________________.
Anong mabuting naidudulot ng pagpapanatili ng mabuting pakikipagkaibigan?
Ang mabuting naidudulot ng pagpapanatili ng mabuting pakikipagkaibigan ay ____________________________________________________.
Bakit mahalaga ang pagpapatawad sa pakikipagkaibigan?
Sa aking palagay, mahalaga ang pagpapatawad sa pakikipagkaibigan dahil ____________________________________________________________________
Isagawa
Gawain 6: Hinubog Ako!
Panuto: Isulat sa sagutang papel ang mga naging epekto sa iyong buhay at lugar sa pagpapamalas ng mabuting pakikipagkaibigan at pakikipagkapuwa.
- Paghubog ng matatag na pagkakakilanlan sa sarili
[illustration: three blank arrow-shaped answer boxes, one beside each item] - Pagpapatibay ng samahan sa mga kaibigan
- Pagpapalawak ng pakikipagkapuwa sa ibang tao sa lipunan
Rubrik sa Gawain 5: Hinubog Ako
| Pamantayan | Napakahusay (10 puntos) | Mahusay (8 puntos) | Nangangailangan ng Pag-unlad (5 puntos) |
|---|---|---|---|
| Nilalaman/ Ideyang nailahad | Nakalahad ng tigtatlong epketo sa sarili sa pagpapamalas ng mabuting pakikipagkaibigan: a. sarili b. samahan ng kaibigan c.pakikipagkapuwa | Nakalahad ng tigdalawang epketo sa sarili sa pagpapamalas ng mabuting pakikipagkaibigan: a. sarili b. samahan ng kaibigan c.pakikipagkapuwa | Nakalahad ng tigisang epketo sa sarili sa pagpapamalas ng mabuting pakikipagkaibigan: a. sarili b. samahan ng kaibigan c.pakikipagkapuwa |
| Kabuuang Puntos |
Tayahin
Maraming Pagpipilian
Panuto: Basahing mabuti ang bawat tanong o sitwasyon at piliin ang tamang sagot. Titik lamang ang isulat sa sagutang papel.
Nagboluntaryo ang magkaibigang sina Pepe at Dodong sa kanilang barangay upang tumulong sa pagbibigay ng relief goods. Ano ang ipinapakita nila Pepe at Dodong?
- A. pagpapaunlad ng pagkatao
- B. pagpapaunlad ng pakikipagkapuwa
- C. pagtatamo ng mapayapang lipunan
- D. mabuting pakikisalamuha sa lipunan
Nasaktan nang lubos si Nina dahil sa may nagawang kamalian sa kanya ng kaibigang si Rosa ngunit hindi rin nagtagal ay pinatawad niya ito. Ano ang ipinapakita ni Nina?
- A. Pagiging matatag sa sarili
- B. Pagtanggap sa mga nangyari
- C. Pagpapatawad bilang tanda ng pagmamahalan
- D. Pagpapalaya sa mga taong nakapanakit sa kanya
Tuwing break time hinahati ni Bitoy ang kanyang baon na pandesal sa dalawa upang ibigay ang isang bahagi sa kanyang kaibigang si Bibo. Ano ang ipinapakita ni Bitoy?
- A. pagpapaunlad ng pagkatao
- B. pagiging mabuting kaibigan
- C. pagiging mapagbigay
- D. pagpapaunlad ng pakikipagkaibigan
Nang dahil sa aking mga kaibigan nagkaroon ako ng self-confidence. Ano ang nalinang batay sa pahayag?
- A. paghubog ng pagkatao
- B. pagpapakita ng mga mabubuting asal
- C. paglinang ng talento
- D. pagpapaunlad ng mabuting pakikipagkaibigan
Ano ang isa sa pinakamahalagang dapat taglayin ng tao sa mundo?
- A. pagiging mabait
- B. pagiging talentado
- C. pagkakaroon ng mga kaibigan
- D. pagtatamo ng integrasyong pansarili
Piliin sa mga sumusunod ang isa sa palatandaan ng pakikipagkaibigan batay sa kabutihan at pagmamahal.
- A. pagpapatawad
- B. pagiging maarte
- C. pagiging makasarili
- D. pagmano sa nakatatanda
Ang pakikipagkaibigan ay nakatutulong sa pagtamo ng integrasyong pansarili. Ano ang ibig sabihin ng pahayag?
- A. pagiging responsableng tao
- B. pagiging matulungin sa kapuwa
- C. tinutulungan mo ang iyong sarili
- D. pinapaunlad moa ng iyong sarili sa aspetong pisikal
Sa pakikipagkaibigan matatamo ang isang mapayapang lipunan. Ano ang ipinahiwatig nito?
- A. Maraming tao ang magiging masayahin.
- B. Magiging mabait ang makabagong henerasyon.
- C. Lahat ng tao sa pamayanan ay magiging mabait.
- D. Kung may kabutihan at pagmamahalan, maiwawaksi ang kasamaan
Nagiging komportable si Elsa na magsalita at malayang nagbahagi ng saloobin sa harap ng kanyang mga kaibigan. Ano ang ipinapakita ni Elsa?
- A. Pagiging mabuting mamamayan
- B. Pagpapaunlad ng pakikipagkapuwa
- C. Pagtatamo ng integrasyong pansarili
- D. Pagpapaunlad o pagpapahalaga ng pakikipagkaibigan
Bilang 10-15. Piliin sa mga sumusunod kung ano ang naidudulot ng pagpapanatili ng mabuting pakikipagkaibigan sa mga sitwasyong ipinapahayag.
- Hindi maiiwasang magkaroon ng alitan sa iyong kaibigan, ngunit ito ay mareresulba kung idadaan sa maayos na usapan.
- A. pagiging matatag sa sarili
- B. pagtanggap sa mga nangyari
- C. pagpapalaya sa mga taong nakapanakit sa iyo
- D. pagpapatawad bilang tanda ng pagmamahalan
- Bilang isang lider sa mga kabataan, pinamunuan ni Rodel ang kanilang pagtitipon-tipon para pag-usapan ang SK Project sa barangay. Naging maayos at matiwasay ito dahil sa pagkakasundo-sundo ng lahat.
- A. pag-unlad ng pagkatao
- B. pagiging mabuting mamamayan
- C. pagtatamo ng mapayapang lipunan
- D. pag-unlad ng pakikipagkaibigan
- Maraming gustong makipagkaibigan kay Liezelou dahil madali itong hingan ng tulong anumang oras.
- A. pag-unlad ng pagkatao
- B. pagiging mabuting mamamayan
- C. pagtatamo ng mapayapang lipunan
- D. pag-unlad ng pakikipagkaibigan
- Hindi ko ipagpapalit ang aking mga dating kaibigan sa mga bago ko pa lamang nakasasama. Bagkus ay kikilalanin ko muna sila nang mabuti.
- A. pag-unlad ng pagkatao
- B. pagiging mabuting mamamayan
- C. pagtatamo ng mapayapang lipunan
- D. pag-unlad ng pakikipagkaibigan
- Dahil may sakit at hindi makaalis ng bahay si Liz, hinahatiran ko na lang siya ng pagkain sa kaniyang boarding house.
- A. pag-unlad ng pagkatao
- B. pagiging mabuting mamamayan
- C. pagtatamo ng mapayapang lipunan
- D. pag-unlad ng pakikipagkaibigan
- Dulot ng malakas na bagyo sa inyong lugar, nagsilikasan na ang mga tao sa inyong barangay ngunit nakita mong nahihirapang lumabas ng bahay ang inyong kaibigang minsan mong nakaalitan. Dahil sa nahaharangan ang pintuan ng malaking kahoy, tinulungan mo itong makalabas.
- A. pagiging matatag sa sarili
- B. pagtanggap sa mga nangyari
- C. pagpapalaya sa mga taong nakapanakit sa iyo
- D. pagpapatawad bilang tanda ng pagmamahalan
Karagdagang Gawain
Gawain 7: I-Collage Mo!
Panuto: Gumawa ng isang collage gamit ang mga imaheng nakita sa magazine, journals o newspaper na naglalarawan ng Pakikipagkaibigan.
Mga kagamitan:
Long size bond paper Gunting Glue Magazines, Journals o Newspapers
Rubriks sa Paggawa ng Collage
(Bigyan ng puntos bawat pamantayan)
| Pamantayan | Napakahusay (5) Malikhain at nasunod nang mahusay ang mga pamantayan | Mahusay (3) Hindi masyadong malikhain at nasunod ang mga pamantayan | Nangangailangan ng patnubay (2) Hindi malikhain at nasunod ang pamantayan |
|---|---|---|---|
| 1. Pagkamalikhain | Maganda,malinaw, maayos at malinis na pagpapakita sa mga larawan na may taglay ng pagkamalikhain | Hindi masyadong malikhain sa pagpapakita ng mga larawan | Kulang ng kaayusan at pagkamalikhain sa pagpapakita ng mga larawan |
| 2. Bilang ng mga larawan | Nagpapakita ng 9-10 o higit pang larawan | Nagpapakita ng 7-8 na larawan | Nagpapakita ng 5-6 na larawan |
| Kabuuang Puntos |
Susi sa Pagwawasto
[transcriber’s note: this page is printed upside down; the text below is transcribed in upright reading order]
Subukin
- B
- A
- D
- D
- C
- B
- C
- B
- A
- D
- B
- D
- D
- D
- A
Pagyamanin
Gawain 2
- Kaibigan
- Kabutihan
- Pagmamalasakit
- Pakikipagkapuwa
- Pagpapatawad
Isaisip
- Pagpapatawad
- Kaayosan at matatag na pagkakilanlan
- Sukatan ng pagmamahal at pagkakaibigan
Tayahin
- C
- C
- C
- A
- C
- A
- D
- D
- D
- D
- B
- D
- D
- D
- A
Sanggunian
Aklat
Bognot, Regina Mignon C. et. Al. Edukasyon sa Pagpapakatao 8 Modyul ng Mag-aaral. Pasig City, 2013.
Hanguang Elektroniko
Philippine Bible Society. 2012. https://www.biblegateway.com/passage/?search=Mga+Kawikaan+17%3A17&version=MBBTAG (accessed May 25, 2020).
Para sa mga katanungan o puna, sumulat o tumawag sa:
Department of Education – Bureau of Learning Resources (DepEd-BLR)
Ground Floor, Bonifacio Bldg., DepEd Complex Meralco Avenue, Pasig City, Philippines 1600
Telefax: (632) 8634-1072; 8634-1054; 8631-4985
Email Address: blr.lrqad@deped.gov.ph * blr.lrpd@deped.gov.ph
Leave a Reply