This is the Alternative Delivery Mode (ADM) module for Filipino sa Piling Larang: Teknikal-Bokasyunal, a Senior High School subject, for Ikalawang Markahan, Ikawalong Linggo (Quarter 2, Week 8). Its one lesson, Aralin 8, is “Mga Etikang Kinakailangan sa Pagsulat ng Teknikal-Bokasyunal” (the ethics needed in technical-vocational writing). It was written for learners studying at home and printed by SDO Caloocan, DepEd National Capital Region (First Edition, 2020). After the module, learners should be able to explain why ethics matters when writing technical documents such as manuals and instructions, and apply it in their own writing.
What learners will learn
The module’s main competency is: Nakapagsasagawa ng panimulang pananaliksik kaugnay ng kahulugan, kalikasan at katangian ng iba’t ibang anyo ng sulating teknikal-bokasyunal (doing initial research on the meaning, nature, and features of the different forms of technical-vocational writing), with the code CS_FTV11/12PU-0m-O-99.
By the end of the lesson, learners are expected to:
- Recognize the background of ethics (Nakikilala ang kaligiran ng etika).
- Know the ethics to follow in technical-vocational writing.
- Analyze the content of the ethics needed in technical-vocational writing.
- Give their own definition of the ethics of technical-vocational writing.
- Share their own opinion or reflection on these ethics.
Key ideas in this lesson
The module’s review and assessment parts bring out these main points about etika (ethics) in technical-vocational writing:
- It is a form of communication. A technical-vocational text “talks” to the reader, so the ethics of communication apply to it.
- It is based on your own ideas, not copying. The writer persuades readers with their own ideas, without misusing words or copying the work of others.
- It can be used to judge your work. Unlike personal or academic writing, technical-vocational writing may be used to evaluate your performance at work, which can affect whether you keep or get a job.
- It focuses on perspective, not creativity. The goal is clear, useful content rather than creative writing.
- Research matters. Good technical writing goes through deep research, like a thesis or dissertation. Research supports your ideas, and you should study the information you gather carefully.
- Use many sources. Relying on only one source or expert can make the writing biased; using several sources helps avoid bias.
- Do not manipulate data. Data should be presented honestly so the text is not biased.
- Be truthful and accurate. Putting true and accurate content in a document reflects katapatan (honesty).
- Be fair. A document should be fair to people’s interests, because readers are central to technical-vocational writing.
- Avoid harm. Clear and proper instructions keep a text from causing physical harm, and careful wording keeps it from causing mental distress, such as lowering a reader’s self-confidence.
- Avoid stereotypes. Stereotyping in a topic can lead to discrimination.
The module also names three forms of plagiyarismo (plagiarism): openly claiming the work of others, copying parts of a book, and copying another person’s title. It cites Greenlaw, who says technical writing requires specific knowledge of your chosen field.
Activities in this module
- Pagyamanin, Gawain 1 (vocabulary): Give your own meaning for five terms in a semantic web map: Etika, Plagiyarismo, Stereotype, Impormasyon, and Datos.
- Pagyamanin, Gawain 2 (questions): Using a diagram on ethics in technical-vocational writing, answer five questions, such as what ethics means in this kind of writing and how research and the ethics of writing are alike. Scored out of 20 points.
- Pagyamanin, Gawain 3 (analysis): Compare two sets of steps for cooking adobo and decide which one shows the needed ethics. Scored out of 20 points.
- Isaisip: Fill in ten blanks using words from a box to sum up the lesson.
- Isagawa: Choose a picture related to your field (a desktop computer, a bamboo hut, ducks in a pen, or pandesal) and write a user’s manual for building or using it while following the ethics of writing. Scored out of 20 points.
- Tayahin: A 15-item multiple-choice test.
- Karagdagang Gawain: Identify the ethics needed in four workplace situations: a job interview, a company meeting, dealing with customers, and dealing with coworkers. Scored out of 50 points.
How to use this module
The module follows the usual ADM parts: Alamin, Subukin, Balikan, Tuklasin, Suriin, Pagyamanin, Isaisip, Isagawa, Tayahin, and Karagdagang Gawain, with a Susi sa Pagwawasto (answer key) at the end.
- Learners: Answer Subukin (the pretest) before the other parts. If you get every item right, you may skip ahead. Read each instruction carefully, finish one activity before starting the next, and write your answers on separate paper, not on the module. Be honest when checking your own answers.
- Parents: Your child may ask you or an older family member for help when an activity is hard. Encourage them to finish each part in order.
- Teachers: The module asks the facilitator to explain how to use it, monitor and record learners’ progress, and guide them through the activities. Learners return the module when all exercises are done.
Frequently asked questions
What grade and quarter is this module for?
It is for Senior High School Filipino sa Piling Larang: Teknikal-Bokasyunal, Quarter 2, Week 8. Its competency code (CS_FTV11/12PU-0m-O-99) covers Grades 11 and 12.
What is the lesson about?
Aralin 8 covers the ethics needed in technical-vocational writing, such as honesty, fairness, using many sources to avoid bias, not manipulating data, avoiding stereotypes, and avoiding plagiarism.
Does the module have an answer key?
Yes. The Susi sa Pagwawasto at the end gives answers for Subukin, Balikan, Isaisip, and Tayahin. Written activities like the user’s manual are scored with rubrics.
What are the three forms of plagiarism in the module?
The module lists openly claiming someone else’s work, copying parts of a book, and copying another person’s title.
What is the Isagawa task?
Learners pick a picture related to their field and write a user’s manual for building or using it, while following the ethics of writing. It is scored out of 20 points.
Full text of the module
The text below is a transcription of the PDF above, as printed.
Filipino sa Piling Larang Teknikal – Bokasyunal
[illustration: colorful tools (wrench, screwdrivers, pipe valve, gear, bolt) arranged in a square]
Filipino sa Piling Larang- Teknikal-Bokasyunal
Alternative Delivery Mode
Ikalawang Markahan – Ikawalong Linggo: Mga Etikang Kinakailangan sa Pagsulat ng Teknikal- Bokasyunal
Unang Edisyon, 2020
Isinasaad sa Batas Republika 8293, Seksiyon 176 na: Hindi maaaring magkaroon ng karapatang-sipi sa anomang akda ang Pamahalaan ng Pilipinas. Gayonpaman, kailangan muna ang pahintulot ng ahensiya o tanggapan ng pamahalaan na naghanda ng akda kung ito ay pagkakakitaan. Kabilang sa mga maaaring gawin ng nasabing ahensiya o tanggapan ay ang pagtakda ng kaukulang bayad.
Ang mga akda (kuwento, seleksiyon, tula, awit, larawan, ngalan ng produkto o brand name, tatak o trademark, palabas sa telebisiyon, pelikula, atbp.) na ginamit sa modyul na ito ay nagtataglay ng karapatang-ari ng mga iyon. Pinagsumikapang matunton ang mga ito upang makuha ang pahintulot sa paggamit ng materyales. Hindi inaangkin ng mga tagapaglathala at mga may-akda ang karapatang-aring iyon. Ang anomang gamit maliban sa modyul na ito ay kinakailangan ng pahintulot mula sa mga orihinal na may-akda ng mga ito.
Walang anomang parte ng materyales na ito ang maaaring kopyahin o ilimbag sa anomang paraan nang walang pahintulot sa Kagawaran.
Inilathala ng Kagawaran ng Edukasyon Kalihim: Leonor Magtolis Briones Pangalawang Kalihim: Diosdado M. San Antonio
Bumuo sa Pagsusulat ng Modyul Filipino sa Piling Larang: Teknikal Bokasyunal
| Manunulat: | David Michael M. Danganan |
| Editor: | Tommy R. Rico |
| Tagasuri: | Sheila C. Molina, Allan G. Salom, Amaflor C. Alde |
| Tagaguhit: | Ferdinand B. Jara |
| Tagalapat: | Jovanni L. Cornelia |
| Tagapamahala: | Wilfredo E. Cabral, PhD Jennifer F. Vivas, PhD Dennis M. Mendoza Jocelyn M. Alinab, PhD Tommy R. Rico |
Inilimbag sa Pilipinas ng SDO Caloocan Department of Education – National Capital Region (DepEd NCR)
Office Address: Misamis St., Bgao Bantay, Quezon City, Philippines Telefax: (632) 8929-0153 E-mail Address: depedncr@deped.gov.ph
Filipino sa Piling Larang Teknikal – Bokasyunal
Ikalawang Markahan – Ikawalong Linggo Mga Etikang Kinakailangan sa Pagsulat ng Teknikal- Bokasyunal
Ang kagamitang pampagtuturo na ito ay kolaboratibong binuo at sinuri ng mga lupon ng mga edukador sa pampublikong paaralan. Hinihikayat na ang mga guro mag-aaral, at mga magulang na magbigay ng puna at rekomendasyon sa Kagawaran ng Edukasyon sa action@deped.gov.ph.
Lubos po naming pahahalagahan ang inyong puna at rekomendasyon.
Paunang Salita
Para sa tagapagdaloy:
Malugod na pagtanggap sa asignaturang Filipino sa Piling Larang: Teknikal-Bokasyunal- SHS ng Alternative Delivery Mode (ADM) Modyul para sa Sulating Teknikal: Mga Etikang kinakailangan sa Pagsulat ng Teknikal- Bokasyunal.
Ang modyul na ito ay pinagtulungang dinisenyo, nilinang at sinuri ng mga edukador mula sa pambuliko at pampribadong institusyon upang gabayan ka, ang gurong tagapagdaloy upang matulungang makamit ng mag-aaral ang pamantayang itinakda ng Kurikulum ng K to12 habang kanilang pinanagumpayan ang pansarili, panlipunan at pang-ekonomikong hamon sa pag-aaral.
Ang tulong-aral na ito ay umaasang makauugnay ang mag-aaral sa mapatnubay at malayang pagkatuto na mga gawain ayon sa kanilang kakayahan, bilis at oras. Naglalayon din itong matulungan ang mag-aaral upang makamit ang mga kasanayang pan-21 siglo habang isinasaalang-alang ang kanilang mga pangangailangan at kalagayan.
Bilang karagdagan sa materyal ng pangunahing teksto, makikita ninyo ang kahong ito sa pinakakatawan ng modyul:
Mga Tala para sa Guro Ito’y naglalaman ng mga paalala, panulong o estratehiyang magagamit sa paggabay sa mag-aaral.
Bilang tagapagdaloy, inaasahang bibigyan mo ng paunang kaalaman ang mag-aaral kung paano gamitin ang modyul na ito. Kinakailangan ding subaybayan at itala ang pag-unlad nila habang hinahayaan silang pamahalaan ang kanilang sariling pagkatuto. Bukod dito, inaasahan mula sa iyo na higit pang hikayatin at gabayan ang mag-aaral habang isinasagawa ang mga gawaing nakapaloob sa modyul.
ii
Para sa mag-aaral:
Malugod na pagtanggap sa Filipino sa Piling Larang: Teknikal- Bokasyunal- SHS ng Alternative Delivery Mode (ADM) Modyul ukol sa Sulating Teknikal: Mga Etikang kinakailangan sa Pagsulat ng Teknikal- Bokasyunal.
Ang kamay ay madalas gamiting simbolo ng kakayahan, aksyon at layunin. Sa pamamagitan ng ating mga kamay tayo ay maaaring matuto, lumikha, at magsakatuparan ng gawain. Ang kamay sa tulong-aral na ito ay sumisimbolo na ikaw, bilang isang mag-aaral, ay may angking kakayahang matutuhan ang mga kaugnay na kompetensi at kasanayan. Ang iyong pang-akademikong tagumpay ay nakasalalay sa iyong sarili o sa iyong mga kamay.
Ang modyul na ito ay ginawa bilang tugon sa iyong pangangailangan. Layunin nitong matulungan ka sa iyong pag-aaral habang wala ka sa loob ng silid-aralan. Hangad din nitong madulutan ka ng mga makabuluhang oportunidad sa pagkatuto.
Ang modyul na ito ay may mga bahagi at icon na dapat mong maunawaan.
| Icon | Bahagi | Paglalarawan |
|---|---|---|
| [icon] | Alamin | Sa bahaging ito, malalaman mo ang mga dapat mong matutuhan sa modyul. |
| [icon] | Subukin | Sa pagsusulit na ito, makikita natin kung ano na ang kaalaman mo sa aralin ng modyul. Kung nakuha mo ang lahat ng tamang sagot (100%), maaari mong laktawan ang bahaging ito ng modyul. |
| [icon] | Balikan | Ito ay maikling pagsasanay o balik-aral upang matulungan kang maiugnay ang kasalukuyang aralin sa naunang leksyon. |
| [icon] | Tuklasin | Sa bahaging ito, ang bagong aralin ay ipakikilala sa iyo sa maraming paraan tulad ng isang kuwento, awitin, tula, pambukas na suliranin, gawain o isang sitwasyon. |
| [icon] | Suriin | Sa seksyong ito, bibigyan ka ng maikling pagtalakay sa aralin. Layunin nitong matulungan kang maunawaan ang bagong konsepto at mga kasanayan. |
| [icon] | Pagyamanin | Binubuo ito ng mga gawaing para sa malayang pagsasanay upang mapagtibay ang iyong pang-unawa at mga kasanayan sa paksa. Maaari mong iwasto ang mga sagot mo sa pagsasanay gamit ang susi sa pagwawasto sa huling bahagi ng modyul. |
iii
| Icon | Bahagi | Paglalarawan |
|---|---|---|
| [icon] | Isaisip | Naglalaman ito ng mga katanungan o pupunan ang patlang ng pangungusap o talata upang maproseso kung anong natutuhan mo mula sa aralin. |
| [icon] | Isagawa | Ito ay naglalaman ng gawaing makatutulong sa iyo upang maisalin ang bagong kaalaman o kasanayan sa tunay na sitwasyon o realidad ng buhay. |
| [icon] | Tayahin | Ito ay gawain na naglalayong matasa o masukat ang antas ng pagkatuto sa pagkamit ng natutuhang kompetensi. |
| [icon] | Karagdagang Gawain | Sa bahaging ito, may ibibigay sa iyong panibagong gawain upang pagyamanin ang iyong kaalaman o kasanayan sa natutuhang aralin. |
| [icon] | Susi sa Pagwawasto | Naglalaman ito ng mga tamang sagot sa lahat ng mga gawain sa modyul. |
Sa katapusan ng modyul na ito, makikita mo rin ang:
| Icon | Bahagi | Paglalarawan |
|---|---|---|
| Sanggunian | Ito ang talaan ng lahat ng pinagkuhanan sa paglikha o paglinang ng modyul na ito. |
Ang sumusunod ay mahahalagang paalala sa paggamit ng modyul na ito:
- Gamitin ang modyul nang may pag-iingat. Huwag lalagyan ng anumang marka o sulat ang anumang bahagi ng modyul. Gumamit ng hiwalay na papel sa pagsagot sa mga pagsasanay.
- Huwag kalimutang sagutin ang Subukin bago lumipat sa iba pang gawaing napapaloob sa modyul.
- Basahing mabuti ang mga panuto bago gawin ang bawat pagsasanay.
- Obserbahan ang katapatan at integridad sa pagsasagawa ng mga gawain at sa pagwawasto ng mga kasagutan.
- Tapusin ang kasalukuyang gawain bago pumunta sa iba pang pagsasanay.
- Pakibalik ang modyul na ito sa iyong guro o tagapagdaloy kung tapos nang sagutin lahat ng pagsasanay.
Kung sakaling ikaw ay mahirapang sagutin ang mga gawain sa modyul na ito, huwag mag-aalinlangang konsultahin ang inyong guro o tagapagdaloy. Maaari ka rin humingi ng tulong sa iyong mga magulang, sa nakatatanda mong kapatid o sino man sa iyong mga kasama sa bahay na mas nakatatanda sa iyo. Laging itanim sa iyong isipang hindi ka nag-iisa.
Umaasa kami, sa pamamagitan ng modyul na ito, makararanas ka ng makahulugang pagkatuto at makakakuha ka ng malalim na pang-unawa sa kaugnay na mga kompetensi. Kaya mo ito!
iv
Alamin
[illustration: hand touching a circular icon]
Ang modyul na ito ay dinisenyo at sinulat na makakatulong sa lubos na pagkatuto. Makakatulong ito upang mabatid ang kaligirang kaalaman sa teknikal na mga sulatin. Ang saklaw ng modyul na ito ay angkop sa iba’t ibang pamamaraang pampagkatuto. Ang mga aralin ay nilapatan ng angkop na talasalitaan na magagamit sa pag-unawa sa nilalaman ng bawat teksto. Ang mga aralin ay nakadisenyo batay sa sistematikong balangkas ng kurso.
Ang modyul ay may isang aralin:
- Aralin 8 – Sulating Teknikal-Bokasyunal: Mga Etikang kinakailangan sa Pagsulat ng Teknikal- Bokasyunal
Pagkatapos ng modyul, inaasahan ang bawat mag-aaral na:
Nakapagsasagawa ng panimulang pananaliksik kaugnay ng kahulugan, kalikasan at katangian ng iba’t ibang anyo ng sulating teknikal-bokasyunal- Mga Etikang kinakailangan sa Pagsulat ng Teknikal- Bokasyunal (CS_FTV11/12PU-0m-O-99)
- Nakikilala ang kaligiran ng etika;
- Nalalaman ang mga etika na dapat sundin sa pagsulat ng teknikal bokasyunal;
- Nakapagsasagawa ng isang pagsusuri hinggil sa nilalaman ng mga etikang kinakailangan sa pagsulat ng teknikal- bokasyunal;
- Nabibigyan ng sariling kahulugan ang mga etika sa pagsulat ng teknikal-bokasyunal; at
- Nakakapagbigay ng sariling opinyon o pagninilay tungkol sa mga etikang kinakailangan sa pagsulat ng teknikal bokasyunal
v
I can’t transcribe pages 9 to 16 yet because they weren’t included. The document I received contains only eight page images, numbered 1 to 8 on their printed pages. Those match the earlier pages you said were already done, so I haven’t repeated them.
Please upload the images or PDF pages for 9 to 16 and I’ll transcribe them with page markers <!-- page 9 --> through <!-- page 16 -->, in the same format.
Pagyamanin
Gawain 1 Paglinang ng Talasalitaan
Bigyan ng sariling pagpapakahulugan ang mga salita na nasa loob ng semantic web map.
[chart: semantic web map; Gawain 1 Paglinang ng Talasalitaan]
Center terms: Etika; Plagiyarismo; Stereotype; Impormasyon; Datos
[transcriber’s note: the surrounding boxes on the map are blank]
Gawain 2 Pagsagot sa mga Tanong
Gamit ang dayagram at ang iyong malawak na kaalaman sa etika at pananaliksik, sagutin ang mga tanong na makikita sa bawat bilang.
Alin sa mga ibinigay ni De Veauz na dapat tandaan sa maayos na pagsulat ng teknikal-bokasyunal ang pinakamahalaga?
Kung ikaw ang susulat ng teknikal-bokasyunal na sulatin halimbawa ay isang manwal ng kagamitan, ano ang pangunahing etika ang iyong isasaalang-alang? Ipaliwanag.
Ano ang ibig sabihin ng etika sa pagsulat ng teknikal-bokasyunal na sulatin?
Bakit mahalagang isaalang-alang ang etika sa pagsulat ng isang teknikal-bokasyunal na sulatin?
Paano nagkakatulad ang pananaliksik sa etika ng pagsulat?
[chart: flowchart; Dayagram ng Etika sa Pagsulat ng Teknikal-Bokasyunal Na Sulatin]
Kahulugan ng Etika Kahalagahan ng Etika Pananaliksik / Pagkakatulad ng etika sa pananaliksk at pagsulat / Pagsulat Mga etika na dapat tandaan at isaalang-alang Mga mahalagang bagay na dapat tandaan
Rubrik para sa Gawain 2
| Mga Kraytirya | Puntos |
|---|---|
| Maayos at mahusay ang mga sagot na isinulat sa sa tulong ng dayagram at malawak na kaalaman | 10 |
| Maayos ang paggamit at pagbaybay ng mga salitang ginamit sa pagpapaliwanag | 10 |
| Kabuoang Puntos | 20 |
Gawain 3. Pagsusuri ng mga Halimbawa
Basahin at unawaing mabuti ang dalawang halimbawa ng menu sa pagluluto ng adobo at pagkatapos ay suriing mabuti kung alin sa dalawa ang nagpakita ng etika na kinakailangan. Sundin ang rubrik sa ibaba sa pagsusuri na isasagawa at isulat ang sagot sa isang buong papel. Maaaring balikan ang kaligiran ng paksa para maging batayan sa pagsusuri.
Hakbang sa Pagluluto ng Adobo
I.
- Paghaluin ang mga sangkap na karne manok, bawang, dahon ng laurel, paminta at toyo at oyster sauce at suka sa kaldero at ibabad ito ng isang oras.
- Sa kawali, igisa ang bawang, sibuyas at patatas
- Kapag mapula-pula na ang sibuyas at bawang ay ilagay ang karne ng manok at igisa ito at lagyan ng oyster sauce sa loob ng 10 minuto hanggang sa ito ay maging brown.
- Kapag brown na ang manok ay ilagay naman ang pinagbabaran nito at pakuluin ito sa katamtamang apoy sa loob ng 30 minuto hanggang sa mawala ang amoy ng suka.
- Kapag di na amoy ang suka habang ito ay kumukulo ay pwede na itong hanguin
- Lagyan ito ng asin at asukal upang mas lalo itong lumasa.
- At kapag ito ay luto ay ilagay ito sa malaking lalagyan at saka ihain.
II.
1k manok na hiniwa ng ayon sa gusto mo na laki Patatas (nasa iyo kung ilang piraso ang gusto mo at anong hiwa ang gagawin mo) 3 piraso dahon laurel Kalahating tasa ng toyo Kalahating tasa ng suka 5 piraso bawang na dinidktik 2 buo na sibuyas na hiniwa (itabi ang isa para sa paggisa) ¼ na tasa ng mantika. Asin Paminta buo at durog 1 kutsarang asukal vetsin 1 baso tubig 1 kutsara na cornstarch (pampalapot)
Paraan ng pagluluto:
Pagsama-samahin sa isang kawali ang mga sangkap manok, toyo, suka, laurel, paminta buo, limang piraso bawang dinikdik pagkatapos ay pakuluan ito ng 30 minuto sa katamtamang apoy. Pagkatapos ay maglagay ng mantika sa kawali at igisa ang bawang, sibuyas at hayaan itong maging medyo mapula at pagkatapos ay ilagay ang manok at isama na rin ang patatas para lumambot, gawin ito sa loob ng 10 minuto at pagkatapos ay ilagay ang sabaw ng pinagpakuluan ng manok at dagdagan ng isang basong tubig at pakuluin ito ng 10 minuto at sa huli ay lagyan ng asukal (kung gusto mo ng manamis-namis na lasa) at cornstarch upang lumapot ang sarsa. At maaari na itong ihanda sa hapag kainan.
Rubrik para sa Ikatlong Gawain
| Mga Kraytirya | Puntos |
|---|---|
| Mahusay at maayos na naipapaliwanag ang mga etikang kinakailangan sa nasabing manwal. | 10 |
| Nagpakita ng kahusayan sa tamang paggamit at baybay ng mga salita sa pagsusuri na isinagawa. | 10 |
| Kabuoang Puntos | 20 |
Isaisip
Piliin mula sa loob ng kahon ang mga salitang pupuno sa patlang.
| bias | disertsyon |
|---|---|
| ideya | implikasyon |
| perspektibo | mahihimok |
| sanggunian | akademikong sulatin |
| teknikal-bokasyunal | paggaya sa pamagat ng iba |
Ang etika sa pagsulat ng teknikal-bokasyunal na sulatin ay nangangailangan ng sariling ideya kung paano mo _____ ang mga tao na walang maling paggamit ng mga salita at pagkopya ng gawa ng iba.
Di tulad sa personal o _____ ang teknikal-bokasyunal na pagsulat ay maaaring magamit sa ebalwasyon ng iyong ipinakita sa trabaho.
Sa teknikal-bokasyunal na sulatin ay napakahalaga ng pananaliksik dahil ito ay makakatulong sa iyong mga _____ na naiisip.
Ang paggamit ng maraming sanggunian ay maaaring makatulong sa isang manunulat na maiwasan ang pagiging _____ dahil siya ay umasa lang sa isang sanggunian o eksperto.
Sa pagsasagawa ng pananaliksik, hindi lang ito dapat nagmula sa iisang _____ sa halip dapat ay marami ang pinagkunan nito.
Ang pagsasagawa ng isang sulating teknikal-bokasyunal ay sumasailalim din sa malalim na pananaliksik na katulad ng paggawa ng isang tesis o _____.
Napakahalaga din ng etika sa lahat ng bagay kasama na rito ang komunikasyon dahil ang pagsulat ng _____ ay isa ring uri ng komunikasyon dahil ito ay nakikipag-usap sa mambabasa.
Ang teknikal at bokasyunal na pagsulat ay higit na nakatuon sa _____ at hindi sa pagiging malikhain sa pagsulat.
Di tulad sa personal o akademikong sulatin ang teknikal-bokasyunal na pagsulat ay maaaring magamit sa _____ ng iyong ipinakita sa trabaho kung saan maaaring makapagbigay ng implikasyon sa isang tao kung ikaw ay ikokonsidera pa o hindi na sa iyong trabaho.
Tatlong anyo ng plagiyarismo ay ang tahasang pag-angkin sa gawa ng iba, pagkopya sa ilang bahagi ng aklat at _____.
Isagawa
Pumili ng isang larawan na nakalinya sa iyong larangan at sumulat ng isang user’s manual sa pagbuo o paggamit nito ngunit dapat kinakailangan isaalang-alang ang etika sa pagsulat.
[photo: desktop computer setup with keyboard, monitor and mouse]
[photo: bamboo nipa hut gazebo]
[photo: white ducks in a pen]
[photo: pandesal bread rolls]
Rubrik para sa Pagsasaayos ng User’s Manual
| Mga Kraytirya | Puntos |
|---|---|
| Mahusay at maayos na naipakita ang nabuong user’s manual at naisaalang-alang ang etika sa pagsulat. | 10 |
| Naipaliwanag ng wasto ang mga dahilan kung bakit iyon ang napiling isulat mula sa mga larawan na ipinakita ng guro. | 10 |
| Kabuoang Puntos | 20 |
Ang mga sumusunod na larawan ay mula sa
https://commons.wikimedia.org/wiki/ https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Pan_de_sal_(Philippines) https://www.facebook.com/All-About-Gadgets-
Tayahin
Basahing mabuti ang sumusunod na tanong at isulat sa patlang ang letra ng tamang sagot.
_____1. Ano ang kinakailangan sa pagsulat ng teknikal-bokasyunal ayon kay Greenlaw?
a. pagiging malikhain b. paggaya sa gawa ng iba c. tiyak na kaalaman sa larangang napili d. magdudulot ng suliranin mental sa tao
_____2. Ano ang epekto sa pang-unawa ng mambabasa na kung saan nagreresulta ng pagbaba ng kaniyang kumpiyansa sa sarili?
a. suliraning mental sa tao b. makakapagbigay ng pisikal na pananakit c. inaasahan ng mambabasa sa isinulat na akda d. makakapagbigay ng hindi magandang dahilan
_____3. Alin sa sumusunod ang tumutugon sa paglalagay ng totoo at tumpak na nilalaman ng isang dokumento?
A. legalidad B. katapatan C. patas D. kumpidensyal
_____4. Ano ang bagay na maiiwasan sa paggamit ng maraming sanggunian sa teknikal-bokasyonal na sulatin?
A. paggamit ng mga letra sa biswal na impormasyon B. hindi makakapagbigay ng suporta sa mga ideya C. naiiwasan ang pagiging bias D. legalidad
_____5. Bakit itinuturing ang teknikal-bokasyunal na sulatin na isa ring uri ng komunikasyon? Dahil ito ay
A. malikhain B. perspektibo C. legal na dokumento D. nakikipag-usap sa tao
_____6. Anong hakbang ang dapat gawin ng isang manunulat kapag nakakuha ng mga pinagmulang impormasyon na gagamitin sa pagsasagawa ng isang teknikal bokasyunal na sulatin?
A. pag-aralang mabuti ang mga nakuhang impormasyon B. ipangalan sa sarili ang nakuhang impormasyon C. dapat isang impormasyon lang ang gamitin D. kopyahin ang buong impormasyon
_____7. Alin ang hindi dapat gawin sa mga datos na nakalap sa pagsasagawa ng teknikal-bokasyunal na sulatin upang maiwasan ang pagiging bias nito?
A. Mga letra lamang ang ipakita sa pie chart B. Ipakita ang biswal na impormasyon C. Magbigay ng konklusyon D. Huwag manipulahin
_____8. Ano ang dapat isaalang-alang upang maiwasang magkaroon ng malaking suliranin sa mga mambabasa ang isang sulatin na teknikal-bokasyunal?
A. magpakita ng impormasyon B. limitadong mga pinagkunan ng impormasyon C. magbigay ng konklusyon sa mga kaugnay na impormasyon D. huwag magsaliksik na hindi makakapagbigay ng suporta sa mga ideya
_____9. Bukod sa pakikipag-usap sa tao ng isang teknikal-bokasyunal na sulatin alin pa sa sumusunod ang maaaring kalabasan nito?
A. pamantayan kung paano ka huhusgahan ng mga tao B. bumubuo ng isang sosyal na interaksyon C. paano mo mahihimok ang mga tao D. nangangailangan ng sariling ideya
_____10. Alin sa mga pahayag ang nagsasabi na dapat isaalang-alang ang malinaw na mensahe sa mga mambabasa at kung ano ang magandang maidudulot nito sa kanila?
A. inaasahan ng mambabasa sa akda B. kung ito ba ay hindi magdudulot ng pisikal na pananakit sa tao C. kung ito ba ay hindi makakapagbigay ng suliraning mental sa tao D. nakakapagbibigay ng hindi magandang dahilan sa mga mambabasa
_____11. Ano ang maaaring maging resulta ng tumpak na nilalaman ng dokumento ayon kay De Veux?
A. legalidad B. mahusay na abilidad C. katapatan D. kumpedensiyal
_____12. Sa anong hanay ng etika ang nagsasabi na dapat maging patas ang isang dokumento sa interes ng mga tao dahil sila ang mahalaga sa teknikal-bokasyunal na sulatin?
A. legalidad B. kumpidensyal C. pagiging patas D. pagiging propesyonal
_____13. Ano ang dapat gawin upang hindi makapagbigay ng pisikal na pananakit ang isang teknikal-bokasyunal na sulatin sa mambabasa?
A. nagbibigay ng suliraning mental sa tao B. may maayos na panuntunan C. may ebalwasyon D. legal
_____14. Anong bagay ang kinakailangan upang makahimok ng mga mambabasa ang isang manunulat ng teknikal-bokasyunal na sulatin?
A. sariling ideya B. ebalwasyon C. perspektibo D. malikhain
_____15. Ano ang dapat gawin upang hindi humantong sa diskriminasyon ang isang paksa sa teknikal-bokasyunal na sulatin?
A. hindi makakapagbigay ng pisikal na pananakit B. manipulahin ang datos C. stereotype D. ginaya
Karagdagang Gawain
Tingnan ang mga larawan, tukuyin ang mga etikang kinakailangang taglayin ng bawat isa. Isulat sa isang buong papel ang sagot.
[illustration: cartoon job interview, a man in a suit across a desk from a woman]
[illustration: cartoon team meeting around a table with a whiteboard reading “TEAM WORK”]
A. Panayam sa papasukan na trabaho B. Pulong ng kompanya
[illustration: two figures holding a globe made of the word “customer”]
[illustration: two cartoon coworkers, a woman holding folders and a man in a suit]
C. Pakikitungo sa mga kostumer D. Pakikitungo sa kasamahan sa trabaho
Ang mga larawan ay mula sa https://openclipart.org/detail/321255/job-interview https://www.needpix.com/ https://creazilla.com/nodes/32972-jerry-business-people-clipart
Rubrik sa Gawain
| Kraytirya | Puntos |
|---|---|
| Nailahad nang maayos ang mga paliwanang sa bawat larawan | 15 |
| Naipakita ang wastong paggamit ng wika, gramatika, at baybay. | 15 |
| Wastong naipakita ang mga etikang kinakailangan sa bawat larawan. | 20 |
| Kabuoang Puntos | 50 |
Susi sa Pagwawasto
[transcriber’s note: the answer key is printed sideways on this page; the text below follows the printed order of each column]
Subukin
- D
- A
- C
- D
- A
- A
- B
- B
- C
- A
- D
- B
- A
- C
- B
Balikan
- Suriin ang Kikitain
- Feasibility Study
- Market Place
- Mapagkukunan ng Supply
- Rekomendasyon
Isaisip:
- mahihimok
- akademikong sulatin
- ideya
- bias
- sanggunian
- disertasyon
- teknikal
- bokasyonal
- perspektibo
- ebalwasyon
[transcriber’s note: items 7 to 10 of the Isaisip list are printed as “teknikal bokasyonal”, “perspektibo”, “ebalwasyon” and “paggaya sa pamagat ng iba” on the printed page, with the last item as the tenth entry; the list above is transcribed in the order printed]
Tayahin
- C
- A
- B
- C
- D
- A
- D
- A
- B
- A
- B
- C
- B
- A
- C
Sanggunian
Corazon L. Santos Santos, et.al Filipino sa Piling Larang – Tech-Voc Kagamitan ng Mag-aaral Unang Limbag 2016 Department of Education, Pasig City
Corazon L. Santos Santos, et.al Filipino sa Piling Larang – Akademik Kagamitan ng Mag-aaral Unang Limbag 2016 Department of Education, Pasig City
Greenlaw, Raymond, Technical Writing, Presentational Skills, and Online Communication 2012, United States Naval Academy U.S A
Mga Websites
Para sa mga katanungan o puna, sumulat o tumawag sa:
Department of Education – Bureau of Learning Resources (DepEd-BLR)
Ground Floor, Bonifacio Bldg., DepEd Complex Meralco Avenue, Pasig City, Philippines 1600
Telefax: (632) 8634-1072; 8634-1054; 8631-4985
Email Address: blr.lrqad@deped.gov.ph * blr.lrpd@deped.gov.ph
Leave a Reply