This is the Health 3 self-learning module for Quarter 1, Module 6, titled “Panatilihin ang Malusog na Pamumuhay” (keep a healthy lifestyle). It was prepared by DepEd Region XI as an Alternative Delivery Mode module (First Edition, 2020) for Grade 3 learners studying at home. Learners explore ways to stay healthy, reach a proper body weight, and avoid obesity, and they learn to tell healthy habits from harmful ones.
On this page 7 sections
What learners will learn
The module expects learners to:
- Describe a proper and healthy lifestyle (H3N-Ij-20)
- Analyze whether a way of living is proper and healthy (H3N-Ij-21)
Lessons in this module
- Aralin 1: Panatilihin ang Malusog na Pamumuhay (keep a healthy lifestyle). Explains that what we eat and the activities we do shape our health. Learners read three short stories about drinking, smoking, and poor food choices, then learn eight habits that keep a lifestyle healthy.
- Aralin 2: Paraan Upang Mapanatili ang Malusog na Pamumuhay (ways to maintain a healthy lifestyle). Focuses on choosing the right food, exercising regularly, staying away from people who smoke, and avoiding drinks that harm the body.
Key ideas: habits that keep us healthy
The module teaches that our health depends on our daily habits. Good food and regular physical activity build health. Drinking too much alcohol and smoking harm it. A busy life can lead us to pick unhealthy snacks and store-bought cooked food, or to spend hours in front of the TV or computer.
The module lists these things learners can do to keep a healthy lifestyle:
- Eat right.
- Exercise.
- Get enough rest and sleep.
- Get vaccinated for protection against disease.
- Work together to keep the surroundings clean.
- Drink milk every day.
- Eat nutritious food.
- Practice proper personal hygiene.
Regular exercise helps control weight, fight disease, lift our mood, raise our energy, and improve sleep. The module also suggests doing house chores we can manage, because they serve as exercise too.
Food and drinks
- Water is the best thirst quencher. Unlike cola, fruit juice, and other sweetened drinks, it has no added sugar.
- Low-fat milk is a nutritious drink for children and a good source of calcium for strong bones and teeth.
- Whole fruit gives more nutrients than fruit juice.
- Eat more vegetables, fish, fruit, eggs, and other nutritious food. Avoid too much candy, chocolate, and fatty food.
- Eat breakfast. Do not make junk food your snack. The module marks drinking 8 to 10 glasses of water a day as a healthy habit.
Key ideas: the stories in the module
The module uses short stories to show how habits affect a person and the people around them:
- Mang Tony drinks alcohol often. He stumbles on the way home, picks fights, frightens and hurts his children, and loses weight because he would rather drink than eat.
- Ana’s father smokes inside the house when the children are away, thinking it will not affect them. Ana keeps coughing. The doctor explains third-hand smoke: smoke clings to curtains and furniture, so non-smokers still breathe in its harmful chemicals, which are especially bad for the lungs.
- Tommy loves candy, chocolate, and fatty meat but dislikes vegetables. He gets sick, and the doctor tells him to eat vegetables, fish, fruit, and eggs instead.
- Ben’s father (Lesson 2) drinks and smokes. His pay goes to his debts at the canteen, so his family can no longer afford nutritious food.
The lesson behind each story is that we must think about the health of others, of ourselves, and of our loved ones when we make choices.
How to use this module
The module follows the usual parts of a DepEd self-learning module: Alamin (objectives), Subukin (pretest), Balikan (review), Tuklasin (discover), Suriin (explain), Pagyamanin (practice), Isaisip (remember), Isagawa (apply), Tayahin (assessment), and Karagdagang Gawain (extra activities).
- Learners: Start with the five-item pretest to see what you already know. Then work through each lesson in order. Write all answers on a separate sheet of paper or in your notebook, not on the module, so others can use it later. Activities include filling in letter boxes, matching pictures to healthy habits, sorting healthy and unhealthy foods and activities, and marking statements as right or wrong.
- Parents and guardians: Read the stories with your child and talk through the questions after each one. The final activities ask your child to draw habits that protect against disease and to draw and color the things the body needs.
- Teachers: An answer key (Susi sa Pagwawasto) is included for checking. The drawing activity is scored 2 points for neatness and 3 points for content. Remind learners to use the key honestly and to contact you if they have trouble.
Frequently asked questions
What grade and quarter is this Health module for?
It is for Grade 3 Health, Quarter 1 (Unang Markahan), Module 6.
What competencies does the module cover?
It covers describing and analyzing a proper and healthy lifestyle, with the competency codes H3N-Ij-20 and H3N-Ij-21.
Does the module have an answer key?
Yes. A Susi sa Pagwawasto (answer key) at the end gives answers for the pretest, activities, and assessments, plus a scoring guide for the drawing activity.
What is third-hand smoke?
As the module explains, it is cigarette smoke that clings to curtains and furniture inside a house. Non-smokers can still breathe in its harmful chemicals, which can hurt the lungs.
What habits does the module say keep a lifestyle healthy?
Eating right, exercising, getting enough rest and sleep, getting vaccinated, keeping the surroundings clean, drinking milk daily, eating nutritious food, and practicing proper personal hygiene.
Full text of the module
The text below is a transcription of the PDF above, as printed.
Health – Unang Markahan – Modyul 6: Panatilihin ang Malusog na Pamumuhay
Health Unang Markahan – Modyul 6: Panatilihin ang Malusog na Pamumuhay
3
CO_Q1_Health 3_Module 6
Health – Ikatlong Baitang Alternative Delivery Mode Unang Markahan – Modyul 6: Panatilihin ang Malusog na Pamumuhay Unang Edisyon, 2020
Isinasaad sa Batas Republika 8293, Seksiyon 176 na: Hindi maaaring magkaroon ng karapatang-sipi sa anomang akda ang Pamahalaan ng Pilipinas. Gayonpaman, kailangan muna ang pahintulot ng ahensiya o tanggapan ng pamahalaan na naghanda ng akda kung ito ay pagkakakitaan. Kabilang sa mga maaaring gawin ng nasabing ahensiya o tanggapan ay ang pagtakda ng kaukulang bayad.
Ang mga akda (kuwento, seleksiyon, tula, awit, larawan, ngalan ng produkto o brand name, tatak o trademark, palabas sa telebisiyon, pelikula, atbp.) na ginamit sa modyul na ito ay nagtataglay ng karapatang-ari ng mga iyon. Pinagsumikapang matunton ang mga ito upang makuha ang pahintulot sa paggamit ng materyales. Hindi inaangkin ng mga tagapaglathala at mga may-akda ang karapatang-aring iyon. Ang anomang gamit maliban sa modyul na ito ay kinakailangan ng pahintulot mula sa mga orihinal na may-akda ng mga ito.
Walang anomang parte ng materyales na ito ang maaaring kopyahin o ilimbag sa anomang paraan nang walang pahintulot sa Kagawaran.
Inilathala ng Kagawaran ng Edukasyon Kalihim: Leonor Magtolis Briones Pangalawang Kalihim: Diosdado M. San Antonio
Bumuo sa Pagsusulat ng Modyul
Manunulat: Perla C. Solis, Myla A. Gerodias
Editor: Elsie E. Gagabe
Tagasuri: Marciano G. Canillas, Marivic O. Arro, Romeo A. Mamac, Glofer Jane T. Ubando, Althea S. Llameg, Ruby P. Ponteres, Eusebia Y. Salvacion, Cee Jae Q, Darunday
Tagaguhit: Vergel O. Villamil, Alan Apple C. Cosare, Christopher V. Cañete, Hareld O. Candari, Alemer O. Veloso, Ariel V. Tecson, Angelica M. Mendoza
Tagalapat: Angelica M. Mendoza
Tagapamahala: Allan G. Farnazo, Reynaldo M. Guillena, Mary Jeanne B. Aldeguer, Alma C. Cifra, Analiza C. Almazan, Aris B. Juanillo, Ma. Cielo D. Estradda, May Ann M. Jumuad, Jeselyn B. dela Cuesta, Elsie E. Gagabe
Inilimbag sa Pilipinas ng ________________________
Department of Education – Region XI Office Address: F. Torres St., Davao City Telefax: (082) 291-1665; (082) 221-6147 E-mail Address: region11@deped.gov.ph * lrms.regionxi@deped.gov.ph
3
Health Unang Markahan – Modyul 6: Panatilihin ang Malusog na Pamumuhay
Paunang Salita
Ang Self-Learning Module o SLM na ito ay maingat na inihanda para sa ating mag-aaral sa kanilang pag-aaral sa tahanan. Binubuo ito ng iba’t ibang bahagi na gagabay sa kanila upang maunawaan ang bawat aralin at malinang ang mga kasanayang itinakda ng kurikulum.
Ang modyul na ito ay may inilaang Gabay sa Guro/Tagapagdaloy na naglalaman ng mga paalala, pantulong o estratehiyang magagamit ng mga magulang o kung sinumang gagabay at tutulong sa pag-aaral ng mga mag-aaral sa kani-kanilang tahanan.
Ito ay may kalakip na paunang pagsusulit upang masukat ang nalalaman ng mag-aaral na may kinalaman sa inihandang aralin. Ito ang magsasabi kung kailangan niya ng ibayong tulong mula sa tagapagdaloy o sa guro. Mayroon ding pagsusulit sa bawat pagtatapos ng aralin upang masukat naman ang natutuhan. May susi ng pagwawasto upang makita kung tama o mali ang mga sagot sa bawat gawain at pagsusulit. Inaasahan namin na magiging matapat ang bawat isa sa paggamit nito.
Pinapaalalahanan din ang mga mag-aaral na ingatan ang SLM na ito upang magamit pa ng ibang mangangailangan. Huwag susulatan o mamarkahan ang anumang bahagi ng modyul. Gumamit lamang ng hiwalay na papel sa pagsagot sa mga pagsasanay.
Hinihikayat ang mga mag-aaral na makipag-ugnayan agad sa kanilang guro kung sila ay makararanas ng suliranin sa pag-unawa sa mga aralin at paggamit ng SLM na ito.
Sa pamamagitan ng modyul na ito at sa tulong ng ating mga tagapagdaloy, umaasa kami na matututo ang ating mag-aaral kahit wala sila sa paaralan.
Alamin
Sa modyul na ito mabibigyan ka ng panahon upang alamin ang iba’t ibang pamamaraan kung paano mapanatili ang mabuting kalusugan, makamit ang tamang timbang ng katawan, at makakatulong na maiwasan ang labis-labis na katabaan. Mga mabubuting gawi tungo sa malusog na pamamaraan ng pamumuhay.
Sa modyul na ito ikaw ay inaasahan na nasasabi at nakasusuri ng isang angkop at malusog na pamumuhay (H3N-Ij-20, H3N-Ij-21).
Subukin
Sagutin ang mga tanong. Piliin ang titik ng tamang sagot at isulat ito sa sagutang papel.
Si Daniel ay tumataba na. Ano ang dapat niyang gawin?
A. Kumain ng isang beses sa isang araw.
B. Uminom ng gamot.
C. Maglaro ng mga aktibong laro.
D. Matulog ng higit sa walong oras.Paano mo mapapanatiling ligtas at malinis ang pagkain?
A. Lutuin nang maayos ang pagkain.
B. Kumain gamit ang mga kamay.
C. Hugasan ang pagkain gamit ang sabon.
D. Iwanang walang takip ang pagkain.Saan sa mga larawan ang nagpapakita na hindi ligtas at malusog ang pamumuhay?
A. [illustration: child with hands over a basin of water]
B. [illustration: child at a tray of food]
C. [illustration: table with an uncovered spread of food]
D. [illustration: child eating with hands from a tray][transcriber’s note: the answer choices for item 3 are printed as pictures, shown above in order A to D]
Paano mo maiwasan ang labis – labis na katabaan?
A. Mag- ehersisyo araw- araw.
B. Matulog ng 10-12 oras araw- araw.
C. Kumain ng mga matatamis.
D. Kumain ng maalat at matatabang pagkain.Alin dito ang nagpapakita ng isang malusog na tao?
A. Kumakain ng maraming pagkain si Maria.
B. Nakikipagkaibigan si Pina sa kanyang mga kaklase.
C. Sumisigaw si Roy nang malakas kapag hindi niya nakuha ang gusto niya.
D. Nanonood ng telebisyon si Marco hanggang hatinggabi.
Aralin 1: Panatilihin ang Malusog na Pamumuhay
Ang mga ginagawa natin para sa ating sarili tulad ng pagkain at ang mga aktibidad na ginagawa natin ay mahalaga sa ating kalusugan. Ang pagkain nang maayos ay maaaring magpabuti at magpanatili ng malusog na pamamaraan ng pamumuhay. Ang regular na pag-eehersisyo o pisikal na aktibidad ay hindi dapat ipagsawalang bahala.
Gayon pa man, hindi lahat ng mga aktibidad o gawi ng mga bata at maging ang mga may sapat na gulang ay mabuti para sa isang malusog na pamumuhay at kabilang dito ang labis na pagkonsumo ng alkohol at paninigarilyo.
Kabilang sa paraan ng pagpapanatili ng malusog na pamumuhay ay ang wastong pagkain, regular na ehersisyo, pag-iwas sa pag-inom ng nakalalasing na inumin, at pati na rin sa mga taong naninigarilyo.
Balikan
Balikan nating muli ang aral na natutuhan mo sa nakaraang modyul. Alin sa sumusunod na pagsasanay ang gusto at hindi gusto upang malaman ang antas ng iyong pag-unawa sa naunang leksiyon. Isulat sa iyong kuwaderno ang tsek (✓).
| Sang-ayon | Mga Pagsasanay | Hindi Sang-ayon |
|---|---|---|
| Huhugasan ko ang mga gulay at prutas gamit ang sabon at tubig. | ||
| Hahayaan ko lang ang mga kutsara at tinidor sa lababo pagkatapos gamitin. | ||
| Magbibigay ako ng pagkain gamit ang malinis na pinggan. | ||
| Kakain ako ng tanghalian sa tabi ng daanan. | ||
| Kakain ako ng pagkain na nag-expire na. | ||
| Gagamit ako ng malinis na lutuan sa pagluluto ng pagkain. | ||
| Maghuhugas ako ng kamay tuwing ako ay kakain |
[transcriber’s note: the header row “Sang-ayon | Mga Pagsasanay | Hindi Sang-ayon” is printed again above the second group of rows, after the first item; it is shown once here]
Tuklasin
Isa sa mga maaaring balakid sa pagkakaroon ng oras para kumain nang mahusay at maging aktibo ay ang madaliang pagpasok sa trabaho o sa paaralan. Maaari tayong sumailalim sa kaugaliang pumili ng mga hindi malusog na pangmeryenda at mga nabibiling pagkaing-luto o gugugol ng oras sa pagbababad
sa harap ng TV o kompyuter. Ngunit ang mga pinagpipiliang ito ay maaaring mapanganib sa ating kalusugan. Maging sa ngayon at sa matagalan.
Kaya nga mahalagang mag-isip at may sapat na kaalamang magdesisyon sa pagsunod sa isang malusog na pamumuhay. Ang ating kalusugan ay nakasalalay sa ating pamamaraan ng pamumuhay tulad ng tama at balanseng pagkain, sapat na pagtulog at pagpapahinga, palaging pag-eehersisyo, pag papabakuna, at pagpapanatiling malinis ang kapaligiran. May mga gawaing pinipili rin natin na pwedeng nakakalusog o pwede ring hindi maganda ang naidudulot sa ating katawan. Ang mga abalang pamumuhay natin ang nagpapahirap sa kalusugan ng ating pamilya.
Halina’t basahin natin ang mga maikling kuwento.
Unang maikling kuwento:
Palaging umiinom ng serbesa o inuming nakakalasing sa tindahan si Mang Tony. Pagkatapos niyang uminom, lagi siyang nadadapa at natutumba tuwing pauwi siya sa kanilang bahay. Lagi siyang nakikipagaway sa tuwing siya ay lasing. Minsan ayaw sa kaniya ng mga tao. Natatakot ang kaniyang pamilya sa kaniya tuwing siya ay lasing dahil siya ay laging galit at sinasaktan niya ang kanyang mga anak. Pumayat na rin siya dahil wala rin siyang ganang kumain at mas inuuna pa niya ang pag-inom kaysa sa kumain at uminom ng mas masustansiyang inumin.
[illustration: man sitting on the ground holding a bottle]
Sagutin ang mga tanong:
- Ano ang masasabi mo kay Mang Tony?
- Ang kaniya bang ginawa ay pamamaraan ng mabuting pamumuhay? Bakit?
- Ano ang dapat gawin ni Mang Tony?
Ikalawang maikling kuwento:
Naninigarilyo ang ama ni Ana. Naninigarilyo siya sa loob ng bahay. Ang akala niya ay hindi maaapektuhan ang mga bata dahil naninigarilyo lamang siya kapag wala ang mga ito. Pabalik-balik ang ubo ni Ana. Nang dinala siya sa pagamutan, itinanong ng doktor kung may naninigarilyo ba sa kanilang pamilya. Sumagot ang ina ni Ana na ang kaniyang asawa ay naninigarilyo sa loob ng kanilang bahay sa tuwing wala sila kaya inakala nilang hindi ito nakakasama.
[illustration: man with arms crossed holding a lit cigarette, smoke rising]
Ipinaliwanag ng doktor na may tinatawag na third-hand sa paninigarilyo. Ang usok ng sigarilyo na ibinubuga ng naninigarilyo sa loob ng bahay ay maaaring dumikit sa mga kurtina at muwebles. Dumidikit ang amoy nito kaya nalalanghap pa rin ng mga hindi naninigarilyo ang kemikal ng usok na makasasama sa kalusugan, lalo na sa ating baga.
Sagutin ang mga sumusunod na tanong:
- Ano ang masasabi mo sa ama ni Ana?
- Nakabubuti ba ang paninigarilyo?
- Ano ang dapat gawin ng ama ni Ana?
Ikatlong maikling kuwento:
[illustration: a chubby boy holding a candy and a bread stick at a table with sweets]
Si Tommy ay isang matabang bata. Mahilig siyang kumain ng mga kendi at tsokolate. Hindi siya mahilig kumain ng mga gulay at masusustansiyang pagkain. Pawang karne lamang at mga pagkaing matataba ang nais niyang kainin.
Isang araw ay nagkasakit si Tommy at nagpatingin siya sa doktor kasama ang kaniyang ina.
“Alam mo Tommy dapat mong iwasan ang sobrang pagkain ng tsokolate, kendi, at mga pagkaing matataba. Ito ay magdudulot sa iyo ng sakit at lalo ka lang tataba. Ang dapat mong kainin ay gulay, isda, prutas, itlog, at mga masusustansiyang pagkain na magbibigay sa iyo ng lakas.” ang wika ng doktor.
- Ano ang masasabi mo kay Tommy?
- Nakabubuti ba sa ating katawan ang pagkain ng mga kendi at tsokolate? Baki at bakit hindi?
- Ano ang dapat gawin ni Tommy?
Mapapansin natin sa unang kuwento na may mga gawaing hindi maganda sa ating kalusugan, tulad ng labis na pag-inom. Ito ay nakasasama sa ating katawan. Mas nakabubuting laging uminom ng tubig kaysa sa alak. Ang tubig ang pinakamabuting pamatid-uhaw at wala itong halong asukal na tulad ng nasa mga inuming cola, katas ng prutas at iba pang pinatamis na mga inumin. Ang bawas-taba na gatas para sa mga batang tulad mo ay masustansiyang inumin at mainam na pagkukunan ng calcium. Pakainin ang mga bata ng buong prutas kaysa ng katas na mas konti ang makukuhang sustansiya.
Sa ikalawang kuwento naman nababasa natin na may mga gawain na hindi natin alam na ito pala ay nakasasama sa ating kapuwa. Tulad ng paninigarilyo ng ama ni Ana, na ang buong akala ng kaniyang ina ay hindi nakakasama dahil sa naninigarilyo lamang ito kapag wala sila. Lagi nating tatandaan na kailangan nating isaalang-alang ang kalusugan ng ating kapuwa, ating sarili, at iba pang mga mahal natin sa buhay.
Samantalang ang ikatlong kuwento naman ay tungkol sa pagpili natin ng pagkain. Tulad ni Bernie na nakahiligan na kumain ng kendi at tsokolate kaysa sa mga gulay at prutas. Hindi naman ito nagbibigay ng sustansiya sa kaniyang katawan. Ang pagkain ng tama ay napakahalaga, kasama ang tamang paginom ng tubig, at makatutulong sa pag-iwas sa sakit. Kumain ng mas maraming prutas at gulay. Ang pagkain ng mga prutas at gulay araw-araw ay nakatutulong sa mga bata na lumaking may malusog at malakas na pangangatawan at hindi madaling madadapuan ng sakit.
Samakatuwid, ang ating kalusugan ay naaayon sa ating mga gawi, na kung ito ay napanatili, ang malusog na pamamaraan ng ating pamumuhay.
Suriin
[illustration: magnifying glass icon beside the heading]
Ang mga pagpipilian ng ginagawa natin para sa ating sarili, tulad ng kinakain natin at ang mga aktibidad na ginagawa natin, ay mga mahahalagang pasiya sa ating kalusugan. Ang ating mga pagpipilian ay makapagpapalusog sa atin o maaari din ito ay nakapagdudulot sa atin mga sakit.
Ang pagkain nang maayos ay isa sa napapanatili ang malusog na pamamaraan sa ating pamumuhay. Hindi lang ito pati na rin ang palaging pag eehersisyo, at nang regular na pisikal na aktibidad
- Kinokontrol ang timbang, nalalabanan ang mga sakit, at nakakabuti sa ating kalooban, pinapalakas ang enerhiya, at nagtataguyod ng mas mahusay na pagtulog.
- Maaaring makapagbibigay upang tayo ay maging masaya.
Narito ang mga bagay na maaari mong gawin upang mapanatiling malusog ang pamumuhay.
- Kumain ng tama.
- Mag-ehersisyo.
- Magkaroon ng sapat na pahinga at tulog.
- Magpapabakuna bilang proteksyon sa sakit.
- Magtulungan na mapanatili ang isang malinis na kapaligiran.
- Uminom ng gatas araw-araw.
- Kumain ng masusustansiyang pagkain.
- Magkaroon ng tamang pansariling kalinisan.
Pagyamanin
[illustration: letter blocks icon beside the heading]
Punan ng wastong letra ang bawat kahon upang mabuo ang salita tungkol sa mga pamamaraan ng pagpapanatili ng malusog na pamumuhay na nabanggit sa bahaging Tuklasin. Isulat ang iyong sagot sa sagutang papel
- [illustration: man stretching his back] P ___ G ___ H ___ R S ___ S ___ O
Isaisip
[illustration: light bulb icon beside the heading]
Laging tandaan na mahalagang ating isaisip ang pagpapanatili ng malusog na pamamaraan sa mga gawain upang magkaroon tayo ng magandang pamumuhay. Kailangan ng ating katawan ang sapat na pahinga upang manumbalik ang enerhiyang nagamit kaya kailangang may sapat tayong tulog upang mapanatiling malusog ang ating isip at katawan. Kumain ng mga pagkaing tama, masustansiya, at maraming nutrisyong makukuha tulad ng mga gulay at prutas. Maging aktibo sa mga gawaing bahay na kayang gampanan dahil magsisilbi na rin itong ehersisyo. Higit sa lahat, ugaliin ang wastong pansariling kalinisan sa katawan at sa kapaligiran upang tayo ay hindi madaling madapuan ng mga sakit.
- [illustration: boy eating at a table] T ___ M ___ N G ___ P ___ G ___ A ___ N
- [illustration: child sleeping in bed] T ___ ___ A ___ G T ___ L ___ G
- [illustration: girl sweeping the floor] M ___ L ___ N ___ S ___ N A ___
K ___ P ___ L ___ G ___ R A ___ - [illustration: two children brushing their teeth at a sink] P ___ N S ___ R ___ L ___ N G
K ___ L ___ N ___ S ___ N
Isagawa
[illustration: wrench and nuts icon beside the heading]
Piliin ang mga masustansiyang pagkain at gawain sa kahon. Isulat ang inyong sagot sa kwaderno.
[illustration: a boxed set of pictures showing rice, chocolate, beer bottles, a bottle of gatas, bread, a girl cycling, bananas, a boy running, soft drink bottles, fried snacks, vegetables, a smoking man, fruits, and a child watching TV]
[transcriber’s note: the pictures carry no printed labels except the words on the chocolate box, the bottle labeled “GATAS”, and the soft drink bottles]
Tayahin
[illustration: pencil icon beside the heading]
Suriin ang mga larawan sa Hanay A at hanapin sa Hanay B ang pariralang naglalarawan dito. Isulat ang iyong sagot sa sagutang papel.
| Hanay A | Hanay B |
|---|---|
| 1. [illustration: child in a tub] | A. May sapat na pahinga at tulog |
| 2. [illustration: child sleeping under a blanket by a window] | B. Magkaroon ng magandang pansariling kalinisan |
| 3. [illustration: two children sweeping the street] | C. Regular na ehersisyo |
| 4. [illustration: two children exercising] | D. Tamang pagkain |
| 5. [illustration: boy eating at a table] | E. Panatilihin ang malinis na kapaligiran |
[transcriber’s note: the Hanay B phrases are printed in a separate column and are not aligned beside the Hanay A rows; they are listed here in printed order]
Aralin 2 Paraan Upang Mapanatili ang Malusog na Pamumuhay
Ang mga pang araw-araw nating gawain at pagpipilian, tulad ng ating kinakain at mga aktibidad na ating ginagawa, ay mahalagang basehan ng ating kalusugan. Ang pagkain nang maayos ay nakakatulong upang magkaroon ng isang mahaba at malusog na pamumuhay.
Balikan
Balikan nating muli ang mga aral na natutuhan mo sa nakaraang modyul. Lagyan ng ☆ ang pangungusap kung ito ay nagpapakita nang tamang paraan sa malinis at ligtas na paghahanda ng pagkain. Isulat ang iyong sagot sa sagutang papel.
_____1. Maghahain ako ng pagkain sa isang malinis na plato.
_____2. Kakainin ko ang aking tanghalian sa gilid ng daan.
_____3. Huhugasan ko nang maayos ang mga gulay bago lutuin.
_____4. Hayaang nakabukas ang mga pagkain sa mesa.
_____5. Panatilihing malinis ang hapag kainan.
Tuklasin
Gawain A. Basahin mo ang sumusunod na kuwento. Sagutin ang mga katanungan sa iyong papel.
Ang ama ni Ben ay laging umiinom ng alak at naninigarilyo. Umuuwi siya galing trabaho na lasing at halos hindi na matino kapag kinakausap ng kanyang ina. Pagdating ng sahuran, wala na siyang matatanggap na sahod dahil nauubos na pambayad utang sa kanilang kantina. Wala nang natira para sa pagkain at pangangailangan ng kanyang mga anak. Naging mahirap sa pamilya ni Ben na makakabili ng masusustansiyang pagkain.
- Anong masasabi mo sa ama ni Ben?
- Maganda ba ang ipinakita ng ama ni Ben sa kanyang pamilya?
- Ano ang dapat na gawin ng ama ni Ben upang pamarisan siya ng kanyang mga anak?
Gawain B. Basahin ang listahan ng iyong mga paboritong aktibidad. Isulat sa sagutang papel kung aling mga aktibidad ang nagbibigay ng parehong mga benepisyo tulad ng ehersisyo.
☐ 1. Paglalaro ng jumping rope
☐ 2. Tagu-taguan
☐ 3. Pagtakbo
☐ 4. Paglangoy sa pool o sa dagat
☐ 5. Paglalaro ng patintero
☐ 6. Panonood sa telebisyon
☐ 7. Paglalaro sa computer o cellphone
☐ 8. Pagsayaw at pag-awit
☐ 9. Pag-akyat
☐ 10. Pagtalon
Gawain C. Isulat sa sagutang papel ang titik ng mga larawan na nagpapakita o nagbibigay ng maayos at malusog na pamumuhay.
[illustration: boy running; label A]
[illustration: girl riding a bicycle; label B]
[illustration: boy sitting near a television set; label C]
[illustration: basket of vegetables; label D]
[illustration: bottle with a straw beside cans; label E; partly visible printed labels “SOD” and “BEER”]
Suriin
Layunin ng sinumang magulang at programa ng edukasyon sa kalusugan ang lumikha ng isang malusog na pamumuhay para sa mga bata; kung paano sila kumakain at kumilos na ayon sa nararapat para sa kanilang kalusugan.
Narito ang mga bagay nararapat isaalang-alang gawin:
- tamang pagkain;
- regular na ehersisyo;
- iwasan ang mga taong naninigarilyo; at
- iwasan ang pag-inom ng mga inuming nakakasama sa ating katawan
Gawain A. Isulat ang tsek (✓) sa sagutang papel kung sa palagay mo na ang sitwasyon ay tama at ekis (x) naman kung mali.
______ 1. Umiinom ng gatas araw-araw.
______ 2. Ugaliing kumain ng agahan.
______ 3. Kumakain ng junkfood bilang merienda.
______ 4. Nanonood ng telebisyon buong araw.
______ 5. Umiinom ng 8-10 na baso ng tubig araw-araw.
Gawain B. Guhitan ng nakangiting mukha (☺) ang kolum na sa tingin mo ay naaayon sa maayos at malusog na pamumuhay. Isulat ang iyong sagot sa sagutang papel.
| Gawain | Sang-ayon | Hindi Sang-ayon |
|---|---|---|
| 1.Matulog sa tamang oras. | ||
| 2. Kumain ng masustansiyang pagkain. | ||
| 3.Magbabad sa computer. | ||
| 4.Lumayo sa mga taong naninigarilyo. | ||
| 5.Uminon ng gatas araw-araw. |
Pagyamanin
Punan ng wastong letra ang bawat kahon upang mabuo ang salita na inilalarawan tungkol sa malusog na pamumuhay. Isulat sa sagutang papel ang wastong sagot.
- Pagkain ng saktong dami at tamang klase ng pagkain.
B A _ A N _ E D _ _ T
- Dapat kinakain araw-araw na nagbibigay sustansiya sa ating katawan.
G U _ _ Y
- Tamang paggalaw sa katawan na nagdudulot ng maayos na pangangatawan.
E H _ R _ I _ Y _
- Iniinom upang magkaroon ng malakas na mga buto at ngipin.
G _ T _ S
- Pagkaing mayaman sa bitamina C.
P _ U _ A _
[transcriber’s note: the letter boxes are shown as spaced letters; an underscore marks an empty box to be filled in]
Isaisip
Laging tatandaan na ang pagkain ng tama, pag-ehersisyo at pag-iwas sa nakakasama sa ating katawan ay daan para sa malusog na pamumuhay.
Dapat nating ipakita ang mahusay na kasanayan sa paggawa ng desisyon ukol sa pagpili ng mga pagkain at gawaing nagpapanatili ng malusog na pamumuhay.
Isagawa
I-check ang kolum na sumasang-ayon sa iyong sagot. Isulat ito sa sagutang papel.
| Mga Gawain | Madalas | Paminsan-minsan | Hindi Talaga |
|---|---|---|---|
| 1. Uminom ng tatlong bote ng softdrinks sa isang araw. | |||
| 2. Bumibili ng junkfoods para snack sa umaga at hapon. | |||
| 3. Naglalaro ng computer anggang madaling araw. | |||
| 4. Kumain ng gulay at prutas. | |||
| 5. Mag ehersisyo araw-araw. |
Tayahin
Gawain A. Suriin ang mga larawan. Isulat ang salitang Tama sa sagutang papel kung ito ay nagpapakita o nagbibigay nang maayos at malusog na pamumuhay. Mali naman kung ito ay hindi nagpapakita ng maayos o malusog na pamumuhay.
[illustration: boy running]
[illustration: girl riding a bicycle]
[illustration: boy sitting near a television set]
[illustration: corn cobs]
[illustration: loaf of bread]
[transcriber’s note: the printed numbering is 1, 2, 5, 4, 5 as shown in the original; the number 5 appears twice]
Gawain B. Punan ang nawawalang salita sa blangko. Gamitin ang larawan bilang gabay. Isulat ang wastong sagot sa sagutang papel.
Kumain ng ______ [illustration: vegetables] upang ikaw ay lumakas.
Panatilihing mag-____________ [illustration: boy running] araw-araw.
Uminom ng __________ [illustration: carton of milk] upang magkaroon ng malusog na buto at ngipin.
Umiwas sa labis na panonood ng ___________. [illustration: television set with a boy sitting near it]
Iwasan ang pag-inom ng _________ o _________. [illustration: bottle with a straw beside cans; printed labels “SOD” and “BEER”]
Karagdagang Gawain
Gawain A. Gumawa ng anim na kahon sa isang malinis na papel at iguhit ang mga gawaing nagpapakita na pinoprotektahan tayo laban sa sakit.
[transcriber’s note: the six boxes are empty drawing frames, two per row, three rows]
Gawain B. Iguhit at kulayan sa malinis na papel ang mga larawan na kailangan ng ating katawan upang magkaroon ng maayos at malusog na pamumuhay.
[illustration: girl with a helmet riding a bicycle]
[illustration: bottle with a straw and a can, labeled “SOD” and “BEER”]
[illustration: basket of mixed vegetables and fruits]
[illustration: banana]
[illustration: boy sitting beside a television with sparks coming from it]
[illustration: milk carton labeled “MILK” with a glass of milk]
[illustration: loaf of bread with slices]
[illustration: pumpkin with leafy vegetables]
[illustration: ears of corn]
Susi sa Pagwawasto
[transcriber’s note: this page is printed upside down; sections are transcribed in reading order]
ARALIN 1
Subukin
- c
- c
- c
- a
- b
Balikan
- Hindi sang-ayon
- Hindi sang-ayon
- Sang-ayon
- Hindi sang-ayon
- Hindi sang-ayon
- Sang-ayon
- Sang-ayon
Suriin
- Magkaroon ng tamang pansariling kalinisan.
- Kumain ng tama.
- Magkaroon ng sapat na pahinga at tulog.
- Magpapabakuna para may proteksyon.
- Mamuhay ng malusog na pamumuhay.
- Magtulungan na mapanatili ang isang malinis na kapaligiran.
- Uminom ng gatas araw-araw.
Pagyamanin
- PAG-EHERSISYO
- TAMANG PAGKAIN
- SAPAT NA TULOG
- MALINIS NA KAPALIGIRAN
- PANSARILING KALINISAN
Tayahin
- B
- A
- E
- C
- D
Karagdagang Gawain
| Criteria | Puntos |
|---|---|
| Kalinisan sa iginuguhit | 2 points |
| Laman ng kanyang iginuhit | 3 ponits |
ARALIN 2
Tayahin
A.
- TAMA
- TAMA
- MALI
- TAMA
- TAMA
B.
- gulay
- exercise
- gatas
- telebisyon
- softdrinks/soda o beer
Suriin
- /
- /
- X
- x
- /
Sang-ayon: Aytem no. 1, 2, 4 at 5
Di Sang-ayon: Aytem no. 3
Balikan
[illustration: five star outlines numbered 1 to 5 down the side, unfilled]
Pagyamanin
- Balance Diet
- Gulay
- Ehersisyo
- Gatas
- prutas
Subukin
- Maging malusog tayo at masigla.
- Oo, dahil ito ay nagbibigay ng sigla sa ating katawan
- Answers may vary
- Answers may vary
- Answers may vary
Sanggunian
Cristo, Rizaldy R. et. al., (2017). Music, Art, Physical Education and Health Kagamitan ng Mag-aaral Sinugbuanong Binisaya. Quezon, Philippines: Book Media Press, Inc.
K to 12 Health Curriculum Guide May 2016. Department of Education. DepEd Complex, Meralco Ave., 1600 Pasig City, Philippines.
Amelia M. Ilagan, et. Al. (2015) Music, Art, Physical Education and Health Teacher’s Guide, Meralco Ave., Pasig City Philippines: Rex Bookstore Inc.
Para sa mga katanungan o puna, sumulat o tumawag sa:
Department of Education – Bureau of Learning Resources (DepEd-BLR)
Ground Floor, Bonifacio Bldg., DepEd Complex Meralco Avenue, Pasig City, Philippines 1600
Telefax: (632) 8634-1072; 8634-1054; 8631-4985
Email Address: blr.lrqad@deped.gov.ph * blr.lrpd@deped.gov.ph
Leave a Reply