This is the Filipino 7 Quarter 1 (Unang Markahan) Module 6 self-learning module, “Ang Alamat ng Ilog ng Maguindanao” (the legend of the river of Maguindanao). It is an Alternative Delivery Mode module from DepEd Region XII, written by Erlene O. Dumagsa, for Grade 7 learners studying at home. By the end of the module, learners can retell a legend in the correct order of events, explain what a legend (alamat) is, and name its elements.
On this page 7 sections
What learners will learn
The module is built on this learning competency (Kasanayang Pampagkatuto):
- Retell the summary and the sequence of events in a story, myth, legend, or folktale clearly and correctly (F7PS-Ide-4).
Its specific objectives (Layunin) are:
- Identify the correct order of events in the legend read.
- Retell the events that happened in the legend.
- Write an original spoken poetry piece based on a picture from the legend.
The story: Ang Alamat ng Ilog ng Maguindanao
The module’s reading is a legend by Mubarak M. Tahir. In short:
- In the town of Tatapan lives Pulang, the only child of Datu Semagansang, the king of Tatapan. She is loved for her beauty, kindness, and humility, and people call her Bidadari, a name for a maiden of paradise.
- Datu Semakwil, king of Midtimbang, arrives with his son Sumawang and asks for Pulang’s hand, as the two kings had agreed. The marriage would widen their kingdoms.
- Pulang does not want to marry yet and has no feelings for Sumawang, but her father insists the wedding will happen the next week.
- Heartbroken, Pulang goes to a mountain near the kingdom, sits on a large rock, and cries. Her tears fall between two mountains.
- The whole town searches for her for weeks, but she is never seen again. The king, full of regret and grief, later leaves his town for good.
- A spring appears between the two mountains where Pulang was last seen and becomes a river, formed from her tears. The Maguindanaoan people call it Pulangi. The river still helps them in daily life, such as fishing and farming.
The module uses this story to talk about love, family, and decisions about marriage, and asks learners whether marrying someone should follow their parents’ wishes.
What an alamat is and its elements
The module explains that an alamat (legend) is one of the earliest forms of Filipino literature, from before the Spanish arrived. It is usually fiction but may be based on real events. Its common topic is the origin of a place, plant or tree, bird, flower, or other thing, or how a place or object got its name. Legends show old Filipino customs, reflect the culture, traditions, and social life of early Filipinos, and are also meant to entertain.
The module lists seven elements of a legend:
| Element | Meaning |
|---|---|
| Tauhan (characters) | Who takes part in the story and their role: hero, villain, or supporting character |
| Tagpuan (setting) | The place and time where the story happens |
| Saglit na kasiglahan (rising action) | The brief meeting of the characters who will face the problem |
| Tunggalian (conflict) | The main character’s struggle against a problem, with oneself, others, or nature |
| Kasukdulan (climax) | The most dramatic part, where the main character wins or loses what they fight for |
| Kakalasan (falling action) | The gradual easing of the story after the climax |
| Katapusan (ending) | The resolution of the story, which may be happy or sad |
The tests also use the term banghay (plot), the orderly sequence of events in the story.
Activities in the module
- Balikan (review): define “dokyu-film” from the previous module, a portrayal of events or a person’s life, like a documentary on television.
- Tuklasin (explore): list qualities of a person you like, and mark pictures that show love with a check or an X.
- Suriin (analyze): fill in missing letters to find synonyms of words from the story, answer comprehension questions in a “stairs” organizer, and draw and write lessons from the legend.
- Pagyamanin (enrich): fill in a sequence organizer of the characters, setting, and plot, and number five events in the correct order.
- Isaisip (remember): complete a graphic organizer of the events, characters, setting, and ending, and describe Pulang’s situation from a picture.
- Isagawa (apply): retell events as Pulang using pictures, and write three stanzas of spoken poetry, scored by a rubric on content, relevance of ideas, and correct word use.
- Tayahin (assess): a 15-item multiple-choice post-test.
- Karagdagang Gawain (extra task): draw a creative, colorful symbol of a feeling from the story that you can relate to, scored by a rubric on content, creativity, and how well the symbol is explained.
How to use this module
- Learners: Start with the 15-item pretest (Subukin). If you get every item right, the module says you may skip ahead; if not, keep going through each part in order. Write all answers on a separate sheet of paper, and do not write on the module so others can use it. Check your work with the answer key (Susi sa Pagwawasto) at the back, and answer honestly.
- Parents and guardians: The module is meant for home study with the help of a facilitator. Guide your child through the parts in order and remind them to contact their teacher when a lesson is hard to understand.
- Teachers: Use the pretest and post-test results to see which learners need more help, and use the two rubrics to score the spoken poetry and the drawing task. The next module is Module 7: Mga Pahayag na Retorikal.
Frequently asked questions
What grade and quarter is this Filipino module for?
It is for Grade 7 Filipino, Quarter 1 (Unang Markahan), Module 6. It was prepared by DepEd Region XII as an Alternative Delivery Mode self-learning module.
What competency does Module 6 cover?
It covers F7PS-Ide-4: retelling the summary and sequence of events in a story, myth, legend, or folktale clearly and correctly.
What is the legend in this module about?
It tells of Pulang, daughter of Datu Semagansang of Tatapan, who is forced to marry Sumawang. She cries between two mountains and disappears, and a river formed from her tears appears, which the Maguindanaoan people call Pulangi.
What are the elements of an alamat according to the module?
The module lists seven: tauhan (characters), tagpuan (setting), saglit na kasiglahan (rising action), tunggalian (conflict), kasukdulan (climax), kakalasan (falling action), and katapusan (ending).
Does the module have an answer key?
Yes. The Susi sa Pagwawasto at the back gives answers for the pretest, the post-test, and the sequencing activity in Pagyamanin.
Full text of the module
The text below is a transcription of the PDF above, as printed.
Filipino 7 – Unang Markahan – Modyul 6: Ang Alamat ng Ilog ng Maguindanao
[illustration: students reading and studying under a tree, a teacher at a desk, a boy with a lantern writing, and a globe]
CO_Q1_Filipino7_Module6
Pag-aari ng Pamahalaan ng Pilipinas. Hindi Ipinagbibili.
Copyright and Development Team
Filipino – Baitang 7 Alternative Delivery Mode Unang Markahan – Modyul 6: Ang Alamat ng Ilog ng Maguindanao Unang Edisyon, 2020
Isinasaad sa Batas Republika 8293, Seksiyon 176 na: Hindi maaaring magkaroon ng karapatang-sipi sa anomang akda ang Pamahalaan ng Pilipinas. Gayonpaman, kailangan muna ang pahintulot ng ahensiya o tanggapan ng pamahalaan na naghanda ng akda kung ito ay pagkakakitaan. Kabilang sa mga maaaring gawin ng nasabing ahensiya o tanggapan ay ang pagtakda ng kaukulang bayad.
Ang mga akda (kuwento, seleksiyon, tula, awit, larawan, ngalan ng produkto o brand name, tatak o trademark, palabas sa telebisiyon, pelikula, atbp.) na ginamit sa modyul na ito ay nagtataglay ng karapatang-ari ng mga iyon. Pinagsumikapang matunton ang mga ito upang makuha ang pahintulot sa paggamit ng materyales. Hindi inaangkin ng mga tagapaglathala at mga may-akda ang karapatang-aring iyon. Ang anomang gamit maliban sa modyul na ito ay kinakailangan ng pahintulot mula sa mga orihinal na may-akda ng mga ito.
Walang anomang parte ng materyales na ito ang maaaring kopyahin o ilimbag sa anomang paraan nang walang pahintulot sa Kagawaran.
Inilathala ng Kagawaran ng Edukasyon Kalihim: Leonor Magtolis Briones Pangalawang Kalihim: Diosdado M. San Antonio
Bumuo sa Pagsusulat ng Modyul
| Role | Name |
|---|---|
| Manunulat: | ERLENE O. DUMAGSA |
| Editor: | LELITA A. LAGUDA, BENNEDICK T. VIOLA |
| Tagasuri: | SALLY A. PALOMO |
| Tagaguhit: | LHRYN T. JARANILLA, JESRENE VALE VERALLO SWELYN E. FORRO |
| Tagalapat: | GUINEVIER T. ALLOSO |
| Tagapamahala: | ALLAN G. FARNAZO GILBERT B. BARRERA ARTURO D. TINGSON, JR. PETER VAN C. ANG-UG JULIET F. LASTIMOSA SALLY A. PALOMO GREGORIO O. RUALES |
Department of Education – Region XII Office Address: Department of Education Region XII Office Address: Regional Center, Brgy. Carpenter Hill, City of Koronadal Telefax: (083) 2288825/ (083) 2281893 Email Address: depedroxii.org Email: region12@deped.gov.ph
Paunang Salita
Ang Self-Learning Module o SLM na ito ay maingat na inihanda para sa ating mag-aaral sa kanilang pag-aaral sa tahanan. Binubuo ito ng iba’t ibang bahagi na gagabay sa kanila upang maunawaan ang bawat aralin at malinang ang mga kasanayang itinakda ng kurikulum.
Ang modyul na ito ay may inilaang Gabay sa Guro/Tagapagdaloy na naglalaman ng mga paalala, pantulong o estratehiyang magagamit ng mga magulang o kung sinumang gagabay at tutulong sa pag-aaral ng mga mag-aaral sa kani-kanilang tahanan.
Ito ay may kalakip na paunang pagsusulit upang masukat ang nalalaman ng mag-aaral na may kinalaman sa inihandang aralin. Ito ang magsasabi kung kailangan niya ng ibayong tulong mula sa tagapagdaloy o sa guro. Mayroon ding pagsusulit sa bawat pagtatapos ng aralin upang masukat naman ang natutuhan. May susi ng pagwawasto upang makita kung tama o mali ang mga sagot sa bawat gawain at pagsusulit. Inaasahan namin na magiging matapat ang bawat isa sa paggamit nito.
Pinapaalalahanan din ang mga mag-aaral na ingatan ang SLM na ito upang magamit pa ng ibang mangangailangan. Huwag susulatan o mamarkahan ang anumang bahagi ng modyul. Gumamit lamang ng hiwalay na papel sa pagsagot sa mga pagsasanay.
Hinihikayat ang mga mag-aaral na makipag-ugnayan agad sa kanilang guro kung sila ay makararanas ng suliranin sa pag-unawa sa mga aralin at paggamit ng SLM na ito.
Sa pamamagitan ng modyul na ito at sa tulong ng ating mga tagapagdaloy, umaasa kami na matututo ang ating mag-aaral kahit wala sila sa paaralan.
Alamin
[illustration: Kokoy, a cartoon boy holding a phone, with a pointing hand icon]
Magandang araw! Nariritong muli ang iyong kaibigang si Kokoy na handang gumabay sa panibagong paglalakbay. Alam kong handang-handa ka na para sa ikaanim na modyul sa Filipino.
Naranasan mo na bang makinig sa kuwento ng iyong lolo, kaibigan o kakilala? Di ba nakatutuwang mapakinggan ang kanilang mga kuwento? Naisip mo ba sa iyong sarili habang sila ay nagkukuwento na ikaw ang naging bida o isa sa mga tauhan nito? Kaya sa modyul na ito malalaman mo ang kuwento na tumatalakay sa pang araw-araw na pamumuhay ng isang tao. Mga paniniwala o tradisyon na kanilang pinaniniwalaan.
Dito natin sisimulan ang ikaanim na yugto ng iyong pag-aaral. Tara na! Magsimula na tayo. Alam kong kaya mo iyan kaibigan, ikaw pa!
Sa pag-aaral sa modyul na ito, inaasahang matatamo mo ang sumusunod na mga :
Kasanayan sa Pampagkatuto:
➢ Naisasalaysay nang maayos at wasto ang buod, pagkakasunod-sunod ng mga pangyayari sa kuwento, mito /alamat / kuwentong-bayan. (F7PS-Ide-4)
Layunin:
a. Natutukoy ang wastong pagkakasunod-sunod ng mga pangyayari mula sa binasang alamat. b. Naisasalaysay ang mga pangyayaring naganap mula sa binasang alamat. c. Nakabubuo ng sariling spoken poetry gamit ang larawan mula sa binasang alamat.
1 CO_Q1_Filipino7_Module6
Subukin
[illustration: Kokoy holding a pencil icon]
Kaibigan, bago ka magpatuloy sa araling ito ay aalamin muna natin kung ano na ang alam mo tungkol sa araling ito.
Huwag kang mag-alala, ito ay panimulang pagsubok lamang. Nais kong sagutin mo ang mga tanong sa abot ng iyong makakaya. Kung handa ka na, maaari ka nang mag-umpisa!
I. Isulat ang iyong sagot sa sagutang papel.
Ano ang tamang kahulugan ng salitang “alamat”?
a. Isang kuwento ng pinagmulan ng lugar o bagay.
b. Isang uri ng pampanitikan na nagsasaad ng pang-araw-araw na gawain ng isang tao.
c. Isang uri ng akda na nagpapakita ng pagiging matapang ng isang tao at kung paano niya ito nalagpasan na may positibong pananaw sa buhay
d. Isang uri ng panitikan na naglalahad ng mga magagandang pangyayari sa isang tao kung paano niya nailigtas ang kanyang mga kapwa mula sa isang traydor na tao.Ang Alamat ay naglalaman ng mga elemento. Ano ang mga ito?
a. Tauhan at Banghay
b. Tagpuan at Tauhan
c. Tauhan, Tagpuan at Banghay
d. Wala sa nabanggitNagbibigay-buhay sa mga pangyayari sa kuwento, maaaring mabuti o masama.
a. tauhan b. tagpuan c. banghay d. katapusanIto ay tumutukoy sa panahon at lugar kung saan naganap ang Alamat.
a. tauhan b. tagpuan c. banghay d. TunggalianIto ay tumutukoy sa maayos na pagkakasunod-sunod ng mga pangyayari sa Alamat.
a. tauhan b. tagpuan c. banghay d. kasukdulanIto ay bahagi ng banghay kung saan ang kawiliha ng mga mambabasa ay nakasalalay
a. simula c. kasukdulan
b. tunggalian d. saglit na kasiglahanDito makikita ang pakikipagtunggali ng pangunahing tauhan sa mga suliraning kanyang kahaharapin.
a. simula c. kasukdulan
b. tunggalian d. Lahat ng nabanggit
2 CO_Q1_Filipino7_Module6
Ito ang pinakamataas na pangyayari sa kuwento kaya’t ito ang pinakamaksiyon. Sa bahaging ito unti-unting nabibigyang-solusyon ang suliranin at dito malalaman kung magtatagumpay ba ang pangunahing tauhan o hindi
a. simula c. kasukdulan
b. tunggalian d. kakalasanIto ang pababang aksiyon ng kuwento kung saan unti-unting nang nasosolusyunan ang mga suliranin sa kuwento?
a. kakalasan c. kasukdulan
b. wakas d. tauhanAng kinahinatnan ng kuwento na maaaring masaya o malungkot.
a. kakalasan c. kasukdulan
b. wakas d. tunggalianPaano nagkaroon ng Ilog ang Maguindanao?
a. dahil sa pagmamahalan nina Pulang at Sumawang
b. dahil sa dakilang pagmamahal ni Datu Semakwil sa kanyang anak na si Sumawang
c. dahil sa pakikipagdigma ng mga magigiting na kawal ni Datu Semagansang ang hari ng Tatapan.
d. dahil sa sobrang kalungkutang naramdaman ni Pulang sapagkat hindi nito gustong ipakasal sa isang lalaking hindi niya mahal.Sino ang anak ni Datu Semagansang na may taglay na kagandahan, kabaitan at hindi mapagmataas?
a. Pulang c. Datu Semakwil
b. Sumawang d. Datu SemagansangAno ang damdaming nangingibabaw kay Pulang nang marinig niyang ipapakasal siya ng kanyang ama kay Sumawang?
a. galit c. malungkot
b. masaya d. nagagalakAno ang katangian ng Alamat?
a. ito ay isang tiyak na SETTING: isang oras at isang lugar
b. b.ito ay nagbabago sa paglipas ng mga taon at pinananatiling makulay at kapana-panabik
c. ito ay mayroong mga alintuntunin na may kakayahang umangkop kung saan ay maaring magsimula sa mga himala na pinaniniwalaan na talagang pangyayari.
d. Lahat ng nabanggitMahalaga ba ang Alamat bilang isang akdang pampanitikan?
a. Hindi, dahil ito ay nagdadagdag lamang sa mga panitikan na mahirap unawain
b. Siguro, dahil ito ay nagsisilbing libangan ng mga sinaunang tao bilang paraan ng pagpapahayag ng ating kasaysayan.
c. Oo, dahil ito ang nagsisilbing salamin ng ating kultura, paniniwala sa ating pang araw-araw na pamumuhay at pinagmulan ng bagay o lugar.
d. Wala sa nabanggit
[illustration: Kokoy holding a phone]
Kumusta ang iyong pagsagot? Nahirapan ka ba? Tingnan ang tamang sagot sa likod ng modyul na ito. Kung nakuha mo ang lahat ng tamang sagot (100%), maaari mong laktawan ang bahaging ito ng modyul. Ngunit kung mababa naman ay huwag kang mag-alala dahil tutulungan kitang unawain ang lahat ng mga ito. Kaya Ituloy mo pa ang pagbabasa at paggawa sa mga kasunod na pahina.
3 CO_Q1_Filipino7_Module6
Aralin 1: Ang Alamat ng Ilog ng Maguindanao
Balikan
[illustration: Kokoy with a puzzle-piece hand icon]
Mahusay kaibigan! Kahanga-hanga ang iyong galing at tatag sa pagsagot sa mga katanungan sa itaas. Kung mataas ang iyong nakuhang iskor, binabati kita. Kung mababa naman ay huwag kang mag-alala. May pagkakataon ka pang paunlarin ang iyong sarili sa tulong ng modyul na ito
Ngayon, babalikan muna natin ang napag-aaralan mo sa nakaraang modyul. Batay sa iyong natutuhan, paano mo bigyang-kahulugan ang salitang dokyu-film? Magbigay ka nga. Isulat mo ang iyong sagot sa loob ng mga bilog na makikita sa ibaba.
[illustration: three empty rounded boxes for writing answers]
Sa pagkakataong ito, tingnan mo kung ang mga salitang iyong naisip ay makikita mo sa kahulugan ng salitang hinuha.
Ang dokyu-film ay isang pagsasalarawan ng mga pangyayari o kaya buhay ng tao, dokyumentaryong nakikita sa telebisyon.
O, ano? Tama ba ang mga salitang iyong naisip? Kung hindi, ayos lang iyan kaibigan. Ang mahalaga ay natututo ka.
Sa aralin namang ito ay matututo kang maisunod-sunod ang mga pangyayari mula sa binasang alamat. Excited ka na ba?
4 CO_Q1_Filipino7_Module6
Tuklasin
Mga Tala para sa Guro
Ang Modyul na ito ay inihanda para sa mga mag-aaral upang lubusang matuto at maunawaan ang pinakamahalagang layunin ng pampagkatuto. Naglalaman din ito ng mga gawain at pagsasanay upang malinang ang kakayahan ng mga mag-aaral.
[illustration: Kokoy holding a phone, with a sprouting-plant hand icon]
Kaibigan, makasasama natin ngayon si Kuya Toto. Tutulungan niya tayong maunawaan ang ating aralin tungkol sa akdang pamapanitikan ng Mindanao.
[illustration: Kuya Toto, a man in a traditional patterned sash and a cap]
Magandang araw sa inyo mga bata, magandang araw sa iyo Kokoy. Kumusta kayo? Nasasabik na ba kayong pag-aralan ang mga alamat mula sa Mindanao?
5 CO_Q1_Filipino7_Module6
[illustration: a young man in casual clothes holding a phone, speaking to a man in traditional attire]
Kokoy, naranasan mo na bang manligaw? Naranasan mo na bang magkaroon ng isang relasyon?
Naku, hindi pa po Kuya Toto! Bata pa po ako!
Tama ka Kokoy bata ka pa nga at ang kaibigan nating gumagamit ng modyul na ito. Sa pagalay niyo, ano ang damdaming nangingibabaw sa mga larawan?
[illustration: two drawings. The first shows a man and a woman facing each other with a heart above them. The second shows a man and a woman sitting side by side on a dock facing the sea.]
Tama ka, ang larawang nasa itaas ay nagpapakita ng pagmamahal. Marahil kaibigan ay nakaranas ka na ng ganito. Ngunit ang iba rin ay nakaranas ng pagmamahal sa kanilang mga pamilya. Tungkol sa pagmamahalan ang alamat na pag-uusapan natin ngayon.
Sa bahaging ito ng modyul ay may inihanda akong mga Gawain na susukat sa iyong kaalaman hinggil sa desisyon sa pag-ibig. Pagkatapos ay babasahin mo ang isang alamat mula sa Mindanao. Unawain ito nang mabuti at sagutin ang mga gawaing inihanda ko para sa iyo.
SIMULAN NATIN!
A. Bilang panimula ay isa-isahin mo ang mga katangiang taglay ng isang taong iyong nagugustuhan. Gamit ang larawang nasa ibaba, isulat mo ang iyong sariling hinuha sa loob ng kahon.
[illustration: a woman in a long gown standing while a man kneels offering a bouquet of flowers; an arrow points to a box beside a figure with a question mark]
BALIKAN NATIN ANG NAKARAAN!
B. Lagyan ng tsek ( ✓ ) ang mga larawang nagpapakita ng pagmamahal sa isang tao sa kanyang kapwa at ekis ( ✖ ) naman ang hindi. Isulat ang iyong sagot sa loob ng bilog.
[illustration: a man and a woman in traditional attire facing each other]
[illustration: a girl at a window receiving flowers from a boy]
[illustration: a boy playing a guitar for a girl at a window]
[illustration: a man and a woman seated at a table with wine glasses and a bouquet]
[illustration: a boy and a girl sitting together on a bench; the text “Grrr!” is printed at the upper corner]
[transcriber’s note: each picture has an empty circle beside it for the tsek or ekis mark]
Basahin Mo
Magugustuhan mo kaya ang isang taong ipinakilala lamang sa iyo? May pagkakataon bang matutuhan mo rin siyang mahalin balang araw? Ang pagpapakasal ba sa isang tao ay dapat naaayon sa kagustuhan ng iyong mga magulang? Alamin natin ito sa Alamat ng Ilog ng Maguindanao. Basahin mo na!
[illustration: a man in traditional attire with a patterned sash, gesturing as he speaks]
Ang Alamat ng Ilog ng Maguindanao
ni: Mubarak M. Tahir
Sa bayan ng Tatapan, may isang magandang dalaga na ang pangalan ay Pulang. Siya ay nag-iisang anak ni Datu Semagansang, ang hari ng Tatapan. Maraming nagkakagusto kay Pulang dahil sa kanyang angking kagandahan, kabaitan at ang hindi nito mapagmataas. Siya rin ay tinatawag ng mga taga-Tatapan bilang Bidadari, ang tawag sa dalagita ng paraiso. Ang lahat ng ninanais ni Pulang ay ibinibigay sa kanya ng kanyang amang hari.
Isang araw, dumating ang hari ng Midtimbang na si Datu Semakwil. Siya ay may anak na binata na nagngangalang Sumawang. Sumama si Sumawang sa kanyang amang hari.
“Naparito kami Datu Semagansang dahil nais asawahin ng aking anak ang iyong anak na si Pulang, gaya ng napag-usapan natin” ang hayag ng dumating na hari.
Ang ipinahayag ni Datu Semagansang ay narinig ni Pulang. Nagulat siya sa kanyang narinig. Hindi nito alam kung ano ang kanyang gagawin. Wala pa siyang balak magpakasal at wala siyang nararamdaman para sa anak ng hari na si Sumawang kahit matagal na niya itong naririnig. Hindi alam ni Pulang na ipakakasal siya kay Sumawang nang sa ganoon ay lumawak ang kanilang kahariang pinamumunuan.
“Ngayon Pulang ay ipapaasawa kita kay Sumawang, parehas lang naman at mag-aasawa ka rin, kaya siya na ang ipapaasawa ko sa’yo” ang wika ng amang hari ni Pulang.
“Ngunit ayaw ko pa mahal na amang hari. Wala rin po akong nararamdaman na pagmamahal sa kanya” naiiyak na sagot ni Pulang.
“Ito lang ang kahilingan ko sa’yo anak. Lahat ng gusto mo ay ibibigay ko sa’yo kahit ito lamang ang maisusukli mo sa akin” malakas na sabi ng hari.
“Ngunit ama…” ang sumbat ni Pulang na agad namang sinagot ng kanyang amang hari.
“Nakapag-usap na kami ni Datu Semakwil. Sa ayaw at sa gusto mo, sa susunod na linggo ay ikakasal na kayo ni Sumawang” ang iniwang pahayag ng kanyang amang hari.
Simula nang marinig ni Pulang na ikakasal siya ay hindi na siya nakikitaan ng pagiging masaya. Hindi na rin ito ngumingiti. Sa sobrang lungkot ay pumunta siya sa bundok na kalapit lamang ng kanilang kaharian. Natatanaw niya ang kabilang bundok na pinamumunuan ng ama ng kaniyang mapapangasawa. Umupo siya sa malaking bato. Hindi niya namamalayan ay napaluha na lamang siya. Iniyak niya ang lungkot na kaniyang nadarama. Umiyak siya nang umiyak. Sa kanyang pag-iyak ay pumapatak ang kaniyang mga luha sa pagitan ng dalawang bundok.
Dahil sa labis na pag-alala ng hari, ilang linggo nang hinahanap ng buong bayan si Pulang mula ng siya’y mawala. May nakapagkuwento kung saan namamalagi si Pulang ngunit hindi na siya muling nakita pa mula nang siya ay umalis. Agad pinuntahan ng hari ang kinaroroonan ni Pulang ngunit wala na silang nadatnan.
“Pulang! Pulang! Anak ko…” ang paulit-ulit na sigaw ng hari.
Umuwi ang hari na hindi niya kasama ang kanyang anak. Labis-labis ang kanyang pagsisisi at pagdadalamhati. Di nagtagal ay iniwan ng hari ang kanyang bayan at hindi na muling nagpakita pa.
Sa pagkawala ni Pulang ay may isang bukal ng tubig na lumitaw sa pagitan ng dalawang bundok kung saan huling nakita si Pulang at kalauna’y naging ilog. Ito ang mga luha ni Pulang na natipon sa kanyang pag-iyak. Tinawag ng mga Maguindanaoan ang ilog na Pulangi.
Magpahanggang ngayon ang ilog ng Maguindanao ay nakatutulong sa pang-araw-araw na pamumuhay ng mga Maguindanaoan tulad ng pangingisda at pagsasaka.
Suriin
[illustration: a man in traditional attire with a patterned sash, gesturing as he speaks]
Nagustuhan mo ba ang binasa mong alamat kaibigan? Napakagandang pakinggan ang kuwentong ito dahil ito ay nagbibigay impormasyon hinggil sa pinagmulan ng isang ilog.
Sa puntong ito, nais kong malaman kung tunay mo ngang naunawaan ang iyong binasang alamat. Susukatin natin ang iyong kaalaman tungkol sa mga salitang naigamit mula sa akdang iyong binasa. Sagutin mo ang paglinang ng talasalitaan at kasunod nito mga sumusunod na tanong sa ibaba. Isulat ang iyong sagot sa sagutang papel. Handa ka na ba kaibigan? Kung handa ka na, maaari ka nang mag-umpisa.
Paglinang ng Talasalitaan
A. Punan ang mga nawawalang letra upang matukoy ang kasingkahulugan ng salitang nakahilig.
Ang lahat ng ninanais ni Pulang ay ibinigay sa kanya ng kanyang ama.
k____g___st____h____n
Hindi alam ni Pulang na ipakakasal siya kay Sumawang nang sa ganoon ay lumawak ang kanilang kahariang pinamumunuan.
s____n____s____ku____an
Natatanaw niya ang kabilang bundok na pinamumunuan ng ama ng kaniyang mapapangasawa
na______i_______i______a
Ang lumitaw na tubig na kalaunan ay naging ilog .
l____m___ba___
May nakapagkuwento kung saan namamalagi si Pulang ngunit hindi na siya muling nakita pa mula nang siya ay umalis.
n___n___t____l___
B. Pag-unawa sa Binasa:
TANONG KO! SAGOT MO!
Sagutin ang mga tanong sa loob ng hagdan ayon sa wastong pagkakasunod-sunod. Isulat ang iyong sagot sa nakalaang espasyo.
- Nagustuhan mo ba ang alamat at bakit ?
- Paano nagwakas ang alamat ?
- Ano ang tunggalian sa kuwentong binasa?
- Ano ang paksa ng alamat na binasa?
- Sino-sino ang mga tauhan sa kuwento?
C. Iguhit mo sa itaas ng bundok ang mga pangyayaring maihambing mo sa iyong sarili mula sa binasang alamat, habang sa ilog naman ay isulat ang aral na iyong natutuhan.
[illustration: a landscape with a palm tree and green mountains over a lake; an empty box is placed in the upper right area]
[illustration: a river with trees and water lilies; two empty boxes are placed along the riverbank]
[transcriber’s note: the three boxes are blank answer areas printed on the illustrations]
[illustration: a boy with a phone and a shoulder bag standing with his hands at his sides]
Nasagot mo bang lahat ng tanong? Kung oo, aba’y napakagaling mo. Ipagpatuloy mo lang ang ganyang gawain.
Bago magpatuloy sa susunod na gawain. Pag-aaralan mo muna ang kahulugan ng alamat at ang elemento nito. Gagabayan ka ni Kuya Toto.
[illustration: a man in traditional attire with a patterned sash, gesturing as he speaks]
Ang Alamat ay isa sa kauna-unahang panitikan ng Mga Pilipino bago pa dumating ang mga Espaňol. Karaniwang kathang-isip o maari naming hango sa tunay na pangyayari. Pinagmulan ng isang pook, ng isang halaman o punongkahoy, ng ibon, ng bulaklak at iba pang mga bagay ang karaniwang paksa nito. Maari ring tungkol sa mga pangyayaring di kapani-paniwala o kaya’y tungkol sa pagkakabuo ng pangalan ng lugar, bagay at iba pa.
Mababakas sa alamat ang matatandang kaugaliang Pilipino. Layunin din ng alamat na manlibang.
Sa tulong ng bawat bahagi ng alamat ay naipakita ang mga pangyayari na sumasalamin sa kultura, tradisyon, kaugalian at kalagayang panlipunan ng sinaunang Pilipino.
Sanggunian: Gabay ng Guro sa Filipino 8 ( pahina 70 ) .
MGA ELEMENTO NG ALAMAT
Ito ay may pitong elemento. Basahin ang mga sumusunod:
Tauhan– Nalalaman kung sino-sino ang magsisiganap sa kuwento at kng ano ang papel na gagampanan ng bawat isa.Maaaring bida, kontrabida, o suportang tauhan.
Tagpuan– Nakasaad ang lugar na pinangyayarihan ng mga aksyon insidente, gayundin ang panahon kung kailan naganap ang kuwento.
Saglit na kasiglahan– Naglalahad ng panandaliang pagtagpo ng mga tauhang masasangkot sa suliranin.
Tunggalian– Ito naman ang bahaging nagsasaad sa pakikitunggali o pakikipagsapalaran ng pangunahing tauhan laban sa mga suliraning kakaharapin na minsan ay sa sarili, sa kapwa, o sa kalikasan.
Kasukdulan– Ito ang pinakamadulang bahagi kung saan maaaring makamtan ng pangunahing tauhan ang katuparan o kasawian ng kanyang ipinaglalaban.
Kakalasan– Ito ang bahaging nagpapakita ng unti-unting pagbaba ng takbo ng kwento mula sa maigting na pangyayari sa kasukdulan.
Katapusan– Ito ang bahaging maglalahad ng magiging resolusyon ng kwento. Maaaring masaya o malungkot, pagkatalo o pagkapanalo.
Sanggunian: Gabay ng Guro sa Filipino 8 (pahina 70-71 )
Pagyamanin
[illustration: hands stacking blocks]
TUKUYIN NATIN!
A. Matutukoy mo kaya ang sumusunod na mga elemento ng alamat na binasa mo? Punan ang sequence organizer.
[chart: sequence organizer, blank; boxes with printed questions and empty answer boxes beside them]
- Sino-sino ang mga tauhan sa kuwento? → _____
- Saan ang tagpuan ng kuwento? → _____
- Ano ang banghay ng kuwento?
- Paano nagsimula ang Kuwento? → _____
- Ano ang suliranin ng pangunahing tauhan? → _____
- Paano nabigyan ng solusyon ang suliranin ng pangunahing tauhan? → _____
- Ano ang naging resulta ng solusyon ng kanyang suliranin? → _____
- Ipaliwanag kung paano nagtapos ang kuwento? → _____
PAGSUNOD-SUNORIN MO!
B. Punan ng tamang bilang ang wastong pagkakasunod-sunod ng mga pangyayari sa binasang kuwento. Isulat ang iyong sagot sa bilog.
Sa pagkawala ni Pulang ay may isang bukal ng tubig ang lumitaw sa pagitan ng dalawang bundok kung saan huling nakita si Pulang. Bilog: _____
Ilang linggo na hinahanap ng buong bayan si Pulang dahil sa labis na pag-aalala ng hari . Bilog: _____
Simula ng marinig ni Pulang na ikakasal siya ay hindi na siya nakikitaan ng pagiging masaya. Bilog: _____
Narinig ni Pulang ang kanyang ama na si Datu Semagansang na ipapakasal siya kay Sumawang at nagulat siya sa kanyang narinig. Bilog: _____
Maraming nagkakagusto kay Pulang dahil sa kanyang angking kagandahan, kabaitan at ang hindi nito mapagmataas. Bilog: _____
Isaisip
Binabati kita kaibigan dahil naabot mo na ang bahaging ito ng modyul. Nagpapatunay lamang ito ng iyong determinasyon sa pagkatuto.
Ngayon, punan ang graphic organizer ayon sa tamang pagkakasunod-sunod ng mga pangyayari mula sa iyong binasa.
A. Punan ng wastong sagot ang graphic organizer mula sa binasang alamat ayon sa pagkakasunod-sunod nito. Tukuyin ang tagpuan, tauhan, at wakas. Isulat ang sagot sa sgutang papel.
[chart: graphic organizer; untitled, Pagsunod-sunod ng mga pangyayari]
Pagsunod-sunod ng mga pangyayari (central oval)
Tauhan at Tagpuan: _____
Wakas: _____
ILARAWAN MO!
B. Ilarawan ang sitwasyon ni Pulang mula sa kuwentong binasa gamit ang larawang nasa ibaba. Isulat ang sagot sa nakalaang papel.
[illustration: a girl with long hair sitting on a large dark rock, looking sad, with grass around the rock]
_____.
Isagawa
A. Ipagpalagay mo na ikaw si Pulang, isalaysay ang mga pangyayaring naganap ayon sa ipinapakita ng mga larawan sa ibaba. Isulat ang sagot sa bilog.
[illustration: four people standing together indoors in front of a framed picture on a wall, one older man holding a cane]
[transcriber’s note: empty answer circle]
[illustration: a woman with her arms crossed and a man pointing at her in an angry manner]
[transcriber’s note: empty answer circle]
[illustration: a woman sitting alone on a chair by a window, head bowed]
[transcriber’s note: empty answer circle]
B. Sumulat ka ng tatlong saknong ng spoken poetry tungkol sa larawang nasa ibaba at mamarkahan ka ayon sa ibinigay na pamantayan.
[illustration: a woman in traditional dress speaking with a hand raised to a seated young girl, in front of a seated woman in a elaborate robe with an attendant standing behind her]
Pagmamarka sa Paggawa
| PAMANTAYAN | PUNTOS: 5 | PUNTOS: 4 | PUNTOS: 3 | PUNTOS: 2 | PUNTOS: 1 |
|---|---|---|---|---|---|
| Nilalaman | Maayos ang pagkakabuo ng ideya | Hindi gaanong maayos ang pagkakabuo ng ideya | Kulang ang pagkakaayos ng nabuong ideya | Hindi maayos ang pagkakabuo ng ideya | Walang kaayusan ang nabuong ideya |
| Kaangkupan ng ideya | May kaugnayan sa larawan ang nabuong ideya | Hindi gaanong may kaugnayan sa larawan ang nabuong ideya | Kulang ang pagkakaugnay ng larawan mula sa nabuong ideya | Hindi magkaugnay ang larawan sa nabuong ideya | Walang kaugnayan sa larawan ang nabuong ideya |
| Wastong gamit ng mga salita | Maayos ang pagkakagamit ng mga salita | Hindi gaanong maayos ang pagkakagamit ng mga salita | Kulang ang paggamit ng mga salita | Hindi maayos ang pagkakagamit ng mga salita | Walang maayos na pagkakagamit ng mga salita |
Tayahin
Napakagaling mo kaibigan! Mahusay mong nasunod at nagawa ang mga gawain sa modyul na ito.
Ngayon naman ay susubukin natin ang iyong natutuhan sa pagsagot sa mga katanungan na makikita sa ibaba. Isulat ang iyong angkop na sagot sa sagutang papel.
A. Basahing mabuti ang sumusunod na katunungan batay sa iyong nabasang kuwento.
Mahalaga ba ang alamat bilang isang akdang pampanitikan?
a. Hindi, dahil ito ay nagdadagdag lamang sa mga panitikan na mahirap unawain
b. Siguro, dahil ito ay nagsisilbing libangan ng mga sinaunang tao bilang paraan ng pagpapahayag ng ating kasaysayan.
c. Oo, dahil ito ang nagsisilbing salamin ng ating kultura, paniniwala sa ating pang araw-araw na pamumuhay at pinagmulan ng bagay o lugar.
d. Wala sa nabanggitAno ang katangian ng alamat?
a. ito ay isang tiyak na SETTING: isang oras at isang lugar
b. ito ay nagbabago sa paglipas ng mga taon at pinananatiling makulay at kapana-panabik
c. ito ay mayroong mga alintuntunin na may kakayahang umangkop kung saan ay maaring magsimula sa mga himala na pinaniniwalaan na talagang pangyayari
d. Lahat ay sagotAnong ilog sa Mindanao ang tinutukoy ng alamat?
A. Ilog ng Pulangi
b. Ilog ng Buluan
c. Ilog Simuay
d. Rio Grande de MaguindanaoAng Alamat ay naglalaman ng mga elemento. Ano ang mga ito?
a. Tauhan at Banghay
b. Tagpuan at Tauhan
c. Tauhan, Tagpuan at Banghay
d. Wala sa nabanggitAno ang tamang kahulugan ng salitang Alamat?
a. Isang kuwento ng pinagmulan ng lugar o bagay.
b. Isang uri ng pampanitikan na nagsasaad ng pang araw-araw na gawain ng isang tao.
c. Isang uri ng akda na nagpapakita ng pagiging matapang ng isang tao at kung paano niya ito nalagpasan na may positibong pananaw sa buhay
d. Isang uri ng panitikan na naglalahad ng mga magagandang pangyayari sa isang tao kung paano niya nailigtas ang kanyang mga kapwa mula sa isang traydor na tao.Ano ang pagbabagong nangyari kay Pulang nang marinig niyang ipapakasal siya sa isang lalaki?
a. nalulungkot at nawalan ng sigla
b. nasasabik siya sa darating na kasalan
c. handing-handa na siyang maging asawa
d. naging masiglahin ang dalaga sa kaharianSinong lalaki ang gusto ng ama ni Pulang na mapangasawa ng dalaga?
a. Tatapatan
b. Sumawang
c. Bidadari
d. MidtimbangAng kinahinatnan ng kuwento na maaaring masaya o malungkot.
a. kakalasan
b. wakas
c. kasukdulan
d. tunggalianIto ang pababang aksiyon ng kuwento kung saan unti-unting nang nasosolusyunan ang mga suliranin sa kuwento?
a. kakalasan
b. wakas
c. kasukdulan
d. tauhanIto ang pinakamataas na pangyayari sa kuwento kaya’t ito ang pinakamaksiyon. Sa bahaging ito unti-unting nabibigyang-solusyon ang suliranin at dito malalaman kung magtatagumpay ba ang pangunahing tauhan o hindi.
a.simula
b. tunggalian
c. kasukdulan
d. kakalasanDito makikita ang pakikipagtunggali ng pangunahing tauhan sa mga suliraning kanyang kahaharapin.
a. simula
b. tunggalian
c. kasukdulan
d. kakalasanIto ay bahagi ng banghay kung saan ang kawiliha ng mga mambabasa ay nakasalalay
a. simula
b. tunggalian
c. kasukdulan
d. saglit na kasiglahanIto ay tumutukoy sa maayos na pagkakasunod-sunod ng mga pangyayari sa Alamat.
a. tauhan
b. tagpuan
c. banghay
d. kasukdulanIto ay tumutukoy sa panahon at lugar kung saan naganap ang Alamat.
a. tauhan
b. tagpuan
c. baghay
d. TunggalianNagbibigay-buhay sa mga pangyayari sa kuwento, maaaring mabuti o masama.
a. tauhan
b. tagpuan
c. banghay
d. katapusan
Karagdagang Gawain
Isang masigabong palakpakan para sa iyo kaibigan! Matagumpay mong naisagawa at natapos ang mga gawain sa modyul na ito. Alam kong nahasa mo na iyong sarili sa pagsunod-sunod ng mga pangyayari mula sa iyong binasang alamat.
Ikinararangal ko ang iyong pagsisikap sa pag-aaral. Naniniwala akong maaabot mo ang iyong mga pangarap balang araw basta’t ipagpatuloy mo lamang ang ganitong ugali sa pag-aaral.
Bago ka tumungo sa susunod na modyul, Gumuhit ka ng simbolo na nagpapahayag ng damdamin mula sa iyong nabasang kuwento na maihahambing mo sa iyong sarili . Gawing malikhain at makulay ang disenyo ng iyong Gawain. Gawing gabay sa paggawa ang inihandang pamantayan.
Binabati kita kaibigan! Napakagaling mo! Natapos at napagtagumpayan mo ang aralin. Sana’y naiwan sa iyong isipan ang lahat ng mga napag-aralan natin sa araw na ito.
Bagaman tapos na tayo sa araling ito, ihandang muli ang iyong sarili sa panibago na namang aralin, ang Modyul 7: MGA PAHAYAG NA RETORIKAL
Pagmamarka sa Paggawa: Pagguhit
| PAMANTAYAN | PUNTOS: 5 | PUNTOS: 4 | PUNTOS: 3 | PUNTOS: 2 | PUNTOS: 1 | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Nilalaman | May kaugnayan sa tema ang naiguhit | Hindi gaanong magkaugnay sa tema ang naiguhit | Kulang ang kaugnayan sa tema mula sa naiguhit | Hindi magkaugnay sa tema ang naiguhit | Walang kaugnayan sa tema ang naiguhit | |
| Pagkamalikhain | Maayos ang kombenasyon ng mga kulay | Hindi gaanong maayos ang kombenasyon ng mga kulay | Kulang ang kombenasyon ng mga kulay | Hindi maayos ang kombenasyon ng mga kulay | Walang maayos na kombenasyon ng mga kulay | |
| Kaangkupan ng simbolo sa paliwanag | Angkop at maayos ang pagpapaliwanag | May angkop at may maayos na pagpapaliwanag | Angkop at hindi maayos ang pagpapaliwanag | Hindi gaanong angkop at maayos ang pagpapaliwanag | Hindi gaanong angkop at maayos ang pagpapaliwanag |
Susi sa Pagwawasto
Subukin
1.A 2.C 3.A 4.C 5.C 6.A 7.B 8.C 9.A 10.B 11.D 12.A 13. C 14. D 15. C
Tayahin
- C
- D
- D
- C
- A
- A
- B
- B
- A
- C
- B
- A
- C
- C
- A
Pagyamanin
B.
- 5
- 4
- 3
- 2
- 1
[transcriber’s note: the three answer-key panels are printed upside down (rotated 180 degrees). The Subukin and Tayahin answers were read from the rotated printing and the order is as printed. The Pagyamanin numbers are hard to read in the rotated print, so that panel’s sequence is uncertain.]
Sanggunian
Tahir, Mubarak M. Ang Alamat ng Ilog ng Maguindanao, Mindanao State University.
Filipino 8, Gabay ng Guro, pahina 70-71
Para sa mga katanungan o puna, sumulat o tumawag sa:
Department of Education – Bureau of Learning Resources (DepEd-BLR)
Ground Floor, Bonifacio Bldg., DepEd Complex Meralco Avenue, Pasig City, Philippines 1600
Telefax: (632) 8634-1072; 8634-1054; 8631-4985
Email Address: blr.lrqad@deped.gov.ph * blr.lrpd@deped.gov.ph
Leave a Reply